Đề xuất bổ sung 3 gói bảo hiểm xã hội linh hoạt

Thứ sáu, ngày 8 tháng 11 năm 2019 | 15:4:0

Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) vừa có Tờ trình Thủ tướng Chính phủ về việc thí điểm gói bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện ngắn hạn và linh hoạt nhằm thu hút người lao động đến với chính sách BHXH tự nguyện thông qua việc bổ sung chế độ thai sản, ốm đau và trợ cấp gia đình/trẻ em.

Theo Bộ LĐ-TB&XH, Tờ trình là việc cụ thể hoá Nghị quyết số 125/NQ-CP ngày 8/10/2018 của Chính phủ ban hành chương trình hành động nhằm thực hiện Nghị quyết số 28-NQ/TW ngày 23/5/2018 của Hội nghị lần thứ bảy Ban chấp hành Trung ương khóa XII về cải cách chính sách BHXH.

Trên cơ sở đánh giá tình hình bối cảnh trong nước và quốc tế, quan điểm, mục tiêu xây dựng gói BHXH tự nguyện ngắn hạn linh hoạt, Bộ LĐ-TB&XH đã đề xuất bổ sung thêm 3 gói BHXH tự nguyện mới bên cạnh chế độ BHXH tự nguyện hiện hành.

Tại gói BHXH tự nguyện hiện hành bổ sung chế độ thai sản. Bộ LĐ-TB&XH đề xuất thiết kế trên cơ sở của chính sách BHXH tự nguyện hiện hành (chế độ hưu trí và tử tuất), bổ sung thêm quyền lợi về thai sản khi người lao động sinh con.

Người lao động khi tham gia sẽ được hưởng chế độ nếu đủ điều kiện đóng BHXH tự nguyện từ đủ 12 tháng trở lên và không được nhận BHXH 1 lần.

Bộ LĐ-TB&XH cho rằng, gói bảo hiểm này có thể đáp ứng được một phần nhu cầu trước mắt, gia tăng tính hấp dẫn của chính sách BHXH tự nguyện.

Mặc dù vậy, gói này sẽ khó cân đối về tài chính nên cần đến sự hỗ trợ của ngân sách Nhà nước và không đảm bảo sự tham gia lâu dài, bền vững do có thể phát sinh lựa chọn ngược. Đặc biệt, khi người lao động chuẩn bị mang thai mới tham gia, sau khi sinh con hưởng chế độ sẽ không tiếp tục tham gia BHXH.

Bên cạnh đó, gói BHXH tự nguyện hiện hành bổ sung chế độ ốm đau, được thiết kế trên cơ sở của chính sách BHXH tự nguyện hiện hành (chế độ hưu trí và tử tuất) bổ sung thêm quyền lợi được hưởng khi người lao động (NLĐ) gặp rủi ro ốm đau (tối đa 30 ngày trong 1 năm) với điều kiện NLĐ đang đóng BHXH tự nguyện và không được nhận BHXH 1 lần. Gói này có thể thu hút sự tham gia của nhóm NLĐ có nhiều nguy cơ gặp rủi ro ốm đau, đáp ứng được một phần nhu cầu trước mắt, gia tăng tính hấp dẫn của chính sách BHXH tự nguyện. Tuy nhiên, nhược điểm của gói này là cần đến sự hỗ trợ của Nhà nước (bởi việc quy định NLĐ đóng là không khả thi). Mức độ thu hút phụ thuộc rất lớn vào mức trợ cấp được hưởng và mức độ thuận tiện trong thủ tục, hồ sơ giải quyết hưởng chế độ.

Thêm vào đó, gói BHXH tự nguyện hiện hành còn bổ sung chế độ trợ cấp gia đình/trẻ em. Gói này được thiết kế trên cơ sở chính sách BHXH tự nguyện hiện hành (chế độ hưu trí và tử tuất) bổ sung thêm quyền lợi được hưởng khi NLĐ tham gia BHXH tự nguyện có con dưới 6 tuổi (được hưởng trợ cấp hàng tháng bằng 350.000 đồng/con cho đến khi con đủ 6 tuổi) với điều kiện NLĐ đang đóng BHXH tự nguyện và không được nhận BHXH 1 lần. Ưu điểm của gói này là có thể thu hút sự tham gia của nhóm NLĐ có con dưới 6 tuổi, đáp ứng một phần nhu cầu trước mắt, gia tăng tính hấp dẫn của chính sách BHXH tự nguyện. Nhưng gói này lại cần sự đóng góp thêm của NLĐ (1,5%) và vẫn cần đến sự hỗ trợ của Nhà nước.

Bộ LĐ-TB&XH cũng cho rằng, đây là chính sách mới, phức tạp và trong quá trình nghiên cứu phát sinh một số khó khăn, vướng mắc.

Do đó, Bộ cũng đề nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép cơ quan này tiếp tục phối hợp với các Bộ, ngành nghiên cứu, đánh giá toàn diện các vấn đề nêu trên để hoàn thiện Đề án, báo cáo Thủ tướng khi đảm bảo đầy đủ căn cứ, cơ sở và tính khả thi trong việc thực hiện thí điểm.

Minh Thư/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo Việt Nam