Tâm điểm báo chí

Sự kiện nổi bật trong nước tuần từ 8-15/11/2021

* Đại diện Việt Nam tái đắc cử vào Ủy ban Luật pháp quốc tế của Liên hợp quốc; * Hà Nội thí điểm đổi xe máy cũ lấy xe mới nhằm cải thiện chất lượng không khí; * Đề nghị truy tố Thứ trưởng Bộ Y tế Trương Quốc Cường; * Phóng thành công tên lửa mang vệ tinh NanoDra;n của Việt Nam.

1. Đại diện Việt Nam tái đắc cử vào Ủy ban Luật pháp quốc tế của Liên hợp quốc

Đại sứ Nguyễn Hồng Thao (bên trái) tái đắc cử vị trí thành viên Ủy ban Luật quốc tế của Liên Hợp quốc nhiệm kỳ 2023-2027. Ảnh: báo Chính phủ

Ngày 12/11 tại trụ sở Liên Hợp quốc (New York - Mỹ) đã diễn ra cuộc bầu cử thành viên Ủy ban Luật pháp quốc tế (ILC) nhiệm kỳ 2023-2027 trong khuôn khổ khóa họp 76 của Đại hội đồng.

Trong nhiệm kỳ 2023-2027, Ủy ban Luật pháp quốc tế được bầu 34 thành viên. Đại diện Việt Nam tham gia ứng cử là Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao, thành viên đương nhiệm của ILC khóa 2017-2021.

Kỳ bầu cử ILC lần này được đánh giá có tính cạnh tranh cao ở các khu vực, như Đông Âu (7 ứng cử viên cho 3 vị trí), Tây Âu và châu Á - Thái Bình Dương (11 ứng cử viên cho 8 vị trí). Ngoài Việt Nam, khu vực châu Á - Thái Bình Dương còn có các ứng viên của Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Mông Cổ, Ấn Độ, Thái Lan, Philippine, Lebanon, CH. Síp, Sri Lanka.

Kết quả, vượt qua các ứng cử viên mạnh khác trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đã tái đắc cử vào ILC với số phiếu 145/193, đứng thứ 4 trong khu vực, chỉ sau ứng cử viên Ấn Độ, Thái Lan, Nhật Bản.

Về việc Đại sứ Nguyễn Hồng Thao tái đắc cử ILC, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đánh giá sự kiện này góp phần khẳng định đường lối, chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta về triển khai đồng bộ, sáng tạo, hiệu quả hoạt động đối ngoại, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng, đẩy mạnh và nâng tầm đối ngoại đa phương, mở rộng và làm sâu sắc quan hệ với các đối tác trên thế giới. Đây còn là một minh chứng cho sự ủng hộ và tín nhiệm của cộng đồng quốc tế đối với Việt Nam, khẳng định vị thế và uy tín ngày càng cao của nước ta trên trường quốc tế.

Việc Việt Nam tiếp tục tham gia Ủy ban Luật pháp quốc tế của Liên Hợp quốc - một cơ quan có chức năng thúc đẩy pháp điển hóa và phát triển pháp luật quốc tế - đã khẳng định hội nhập quốc tế của Việt Nam tiếp tục chuyển mạnh sang chủ động đóng góp vào xây dựng luật pháp quốc tế, cùng cộng đồng quốc tế phấn đấu vì một thế giới hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ, tôn trọng luật pháp quốc tế, hợp tác phát triển và tiến bộ xã hội.

Bên cạnh đó, sự kiện này còn là minh chứng về sự trưởng thành của đối ngoại đa phương Việt Nam, khẳng định sự tín nhiệm của quốc tế đối với nỗ lực bền bỉ và đóng góp tích cực, có trách nhiệm của Việt Nam trong Liên Hợp quốc và các thể chế đa phương. Đồng thời, cũng khẳng định trình độ, năng lực và phẩm chất của đội ngũ cán bộ đối ngoại nói chung, đối ngoại đa phương nói riêng của nước ta ngày càng nâng cao, từng bước vươn tới trình độ khu vực và thế giới.

Trả lời phỏng vấn của phóng viên tại trụ sở Liên Hợp quốc ngay sau khi trúng cử, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao bày tỏ tự hào được tiếp tục đóng góp cho vị thế đang đi lên của Việt Nam, đáp ứng sự mong đợi của bạn bè quốc tế đối với Việt Nam trong vai trò xây dựng luật pháp quốc tế để giải quyết tất cả các tranh chấp và thúc đẩy tăng cường hợp tác giữa các dân tộc.

Đại sứ cam kết sẽ nỗ lực hơn nữa trong nhiệm kỳ thứ 2 của mình để làm rạng danh Việt Nam trên trường quốc tế.

Trước đó, trong nhiệm kỳ 2017-2022, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao là người Việt Nam đầu tiên được bầu vào ILC và ông đã tham gia tích cực, đóng góp vào nhiều chủ đề thảo luận quan trọng của Ủy ban này như bảo vệ môi trường trong xung đột vũ trang, bảo vệ bầu khí quyển, mực nước biển dâng và luật pháp quốc tế.

2. Hà Nội thí điểm đổi xe máy cũ lấy xe mới nhằm cải thiện chất lượng không khí

Ảnh minh họa. (Nguồn: Vietnam+)

Từ ngày 12-30/11/2021, Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội phối hợp các đơn vị liên quan tổ chức chương trình “Thí điểm đo kiểm khí thải xe mô tô, xe gắn máy cũ đang lưu hành trên địa bàn Thủ đô”. Chương trình này nhằm đánh giá hiện trạng phát thải của xe mô tô, xe gắn máy cũ đang lưu hành, thực thi các giải pháp cải thiện chất lượng không khí và quản lý giao thông hiệu quả.

Chương trình bao gồm 4 hoạt động: Đo kiểm khí thải, thí điểm tiếp nhận xe mô tô, xe gắn máy cũ mà người dân thải bỏ và hỗ trợ chuyển đổi sang xe máy mới, khảo sát ý kiến người dân về tác động của chính sách kiểm soát khí thải xe máy.

Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội cho biết, đối với xe máy đăng ký lần đầu trước năm 2002, thuộc 5 hãng xe Honda, Yamaha, Suzuki, Piagio, SYM, người dân có nhu cầu chuyển đổi sang xe máy mới sẽ được tư vấn, hướng dẫn. Nếu đáp ứng các điều kiện của chương trình, chủ phương tiện sẽ nhận được các mức hỗ trợ tối đa lên đến 4 triệu đồng (khoản hỗ trợ tùy theo chính sách khuyến mại của từng hãng xe và giảm giá trực tiếp trên giá xe mới).

Điều kiện cụ thể như xe đăng ký tại Hà Nội, có đầy đủ các bộ phận (khung xe, động cơ, bình nhiên liệu, tay nắm, bánh xe, giảm xóc, ống xả); xe máy hoàn tất thủ tục thu hồi đăng ký xe, biển số xe với cơ quan đăng ký (có giấy chứng nhận thu hồi đăng ký xe, biển số xe được cấp bởi cơ quan đăng ký); người dân đồng ý tự nguyện bàn giao lại xe máy cũ, đồng thời muốn chuyển sang xe mới thuộc 5 hãng xe trên.

Đối với xe máy từ 5 năm trở lên (đăng ký trước năm 2017), người dân được tặng dầu nhớt, trường hợp xe không đạt chuẩn khí thải sẽ được hỗ trợ một phần chi phí bảo dưỡng tối đa không quá 200.000 đồng/xe để sửa chữa các bộ phận liên quan đến khí thải. Ngoài ra, chủ phương tiện sẽ được kiểm tra miễn phí khí thải tại 8 điểm kiểm định hiện có trên địa bàn các quận Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng, Đống Đa, Cầu Giấy, Thanh Xuân và Hà Đông.

Theo thống kê, Hà Nội hiện có hơn 5,7 triệu xe máy, trong đó gần 1/2 là xe máy cũ sử dụng lâu năm, sản xuất trước năm 2000. Ngoài ra, còn có trên 730.000 ô tô, chưa kể nhiều phương tiện từ ngoại tỉnh thường xuyên tham gia giao thông trên địa bàn.

Phân tích từ các cơ quan chuyên môn, một chiếc xe máy hoạt động sẽ thải ra 80-90% khí CO và khí NO, 50% lượng NOx trong tổng lượng phát thải của các loại xe cơ giới. Đáng lo ngại là trong quá trình hoạt động, xe cũ sẽ thải ra môi trường lượng khí độc cao gấp nhiều lần so với những loại xe được bảo dưỡng định kỳ.

Theo UBND TP. Hà Nội, chương trình trên có mục tiêu cụ thể đối với cộng đồng là tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về lợi ích của việc kiểm soát khí thải xe mô tô, xe máy và thu hồi xe máy cũ; bước đầu hình thành thói quen về bảo dưỡng, kiểm định khí thải xe máy định kỳ; thải bỏ xe máy cũ không đảm bảo an toàn kỹ thuật và môi trường,...  

3. Đề nghị truy tố Thứ trưởng Bộ Y tế Trương Quốc Cường 

Ngày 11/11, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an hoàn tất kết luận bổ sung, đề nghị truy tố Thứ trưởng Bộ Y tế Trương Quốc Cường về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng liên quan vụ án xảy ra ở VN Pharma.

Bộ Công an cho rằng hành vi thiếu trách nhiệm của ông Trương Quốc Cường trong vụ án ở VN Pharma gây thiệt hại hơn 50,6 tỷ đồng.

Cùng tội này, cơ quan điều tra đề nghị truy tố Nguyễn Việt Hùng (cựu Phó cục trưởng Quản lý dược của Bộ Y tế) và Lê Đình Thanh (cựu cán bộ Cục Hải quan TP.HCM).

Nguyễn Minh Hùng (cựu Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Công ty cổ phần VN Pharma) và 8 bị can khác bị đề nghị truy tố tội Buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh.

Hai bị can còn lại gồm Nguyễn Thị Thu Thủy (cựu phó phòng của Cục Quản lý dược) và Phạm Hồng Châu (cựu trưởng phòng của đơn vị này) bị đề nghị truy tội Lợi dụng chức

Trước đó, ngày 4/11, ông Trương Quốc Cường bị Bộ Công an khởi tố về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng, quy định tại Khoản 3, Điều 360 Bộ luật Hình sự 2015.

Kết quả điều tra cho thấy, ông Cường làm Cục trưởng Cục Quản lý Dược giai đoạn 2007-2016, là người chịu trách nhiệm đối với các hoạt động của Cục này. Trong đó có nhiệm vụ trình lãnh đạo Bộ Y tế các quyết định liên quan đến việc cấp phép đăng ký thuốc.

Quá trình làm việc, ông Cường có hành vi thiếu trách nhiệm trong việc thẩm định, xét duyệt và cấp số đăng ký đối với 7 loại thuốc giả gắn nhãn Health 2000 Canada; thiếu giám sát, kiểm tra, kiểm soát hoạt động của nhóm chuyên gia thẩm định và bộ phận thường trực đăng ký thuốc. 

Ông Cường nhận được thông tin phản ánh thuốc Health 2000 Canada nhập nhằng về nguồn gốc, xuất xứ. Tuy nhiên, bị can đã không chỉ đạo đình chỉ lưu hành, thu hồi để tiêu hủy đối với 7 loại thuốc.

4. Phóng thành công tên lửa mang vệ tinh NanoDragon của Việt Nam

Tên lửa đẩy mang vệ tinh NanoDragon của Việt Nam được phóng lên quỹ đạo - Ảnh: TTXVN

Vào lúc 7 giờ 55 phút 16 giây (giờ Hà Nội) ngày 9/11, tên lửa Epsilon số 5 được điểm hỏa và phóng lên quỹ đạo, mang theo vệ tinh NanoDragon của Việt Nam. Đây là lần thứ 4 tên lửa Epsilon số 5 được lên lịch phóng và đã đưa thành công vệ tinh NanoDragon cùng 8 vệ tinh khác vào không gian, sau ba lần phải hoãn phóng vào các ngày 1/10 và 7/10 và 7/11 vì thời tiết và lý do kỹ thuật.

Theo kế hoạch, đến 9 giờ 7 phút 52 giây (giờ Hà Nội), vệ tinh NanoDragon do các nhà khoa học thuộc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) chế tạo, sẽ tách khỏi tên lửa Epsilon, bắt đầu làm việc trong không gian. Trong lần phóng này, tên lửa Epsilon mang theo vệ tinh NanoDragon cùng với 8 vệ tinh khác của Nhật Bản. Việc phóng 9 vệ tinh này nằm trong khuôn khổ "Trình diễn công nghệ vệ tinh sáng tạo 2"- Innovative Satellite Technology Demonstration-2" của Cơ quan Hàng không - Vũ trụ Nhật Bản (JAXA).

Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phạm Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) cho biết: NanoDragon là vệ tinh được nghiên cứu, thiết kế, chế tạo 100% tại Việt Nam. Vệ tinh là sản phẩm của Đề tài "Nghiên cứu, thiết kế, chế tạo, phóng và vận hành thử nghiệm vệ tinh siêu nhỏ cỡ nano" thuộc "Chương trình khoa học và công nghệ cấp quốc gia về công nghệ vũ trụ giai đoạn 2016-2020" do Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam chủ trì, nhằm thực hiện "Chiến lược phát triển và ứng dụng khoa học và công nghệ vũ trụ đến năm 2030" đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt vào ngày 4/2/2021.

Với việc vệ tinh NanoDragon thành công đi vào quỹ đạo, đến nay, Trung tâm Vũ trụ Việt Nam đã đưa 3 vệ tinh vào hoạt động trong không gian, đánh dấu thành công ban đầu trong việc chế tạo và phóng thành công một số vệ tinh nhỏ, mang ý nghĩa về đào tạo và thử nghiệm công nghệ lên vũ trụ.

Minh Thư/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo Việt Nam (tổng hợp)