Sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 28/10-03/11/2019

Chủ nhật, ngày 3 tháng 11 năm 2019 | 15:3:28

* Thủ lĩnh tối cao của IS bị tiêu diệt; * Chile hủy bỏ tổ chức APEC và COP 25; * Tiến trình Brexit lại lỡ hẹn; * Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ và Syria đụng độ ở biên giới.

  1. Thủ lĩnh tối cao của IS bị tiêu diệt

Tối 27/10 theo giờ Việt Nam, Tổng thống Mỹ Donald Trump chính thức thông báo, biệt kích Mỹ đã tiêu diệt thủ lĩnh tối cao của tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng. Phát biểu từ Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump cho biết, lực lượng đặc nhiệm của Mỹ đã thực hiện cuộc đột kích tiêu diệt thủ lĩnh tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng Abu Bakr al-Baghdadi trong suốt 2 giờ đồng hồ ngày 26/10 tại miền Tây Bắc Syria. Bị truy đuổi, tên trùm khủng bố đã chạy vào một đường hầm cụt và kích nổ áo bom tự sát, tự giết chết mình.

Thủ lĩnh tối cao IS Baghdadi - Ảnh: Zuma Press.

Đây được xem là một bước tiến đáng ghi nhận trong cuộc chiến chống IS nói riêng và khủng bố nói chung. Đối với Mỹ, diễn biến này đặc biệt có ý nghĩa, trong bối cảnh Washington dường như đang “thất thế” ở Syria khiến Tổng thống Trump phải hứng chịu nhiều chỉ trích, cũng như gây ra nhiều mối lo ngại về cuộc chiến chống IS.

“Tiêu diệt Baghdadi là điều lớn nhất cho tới nay. Hắn là tên trùm khủng bố tồi tệ nhất từ trước tới giờ. Osama Bin Laden đã rất lớn, nhưng Bin Laden chỉ nổi lên sau vụ tấn công vào Trung tâm Thương mại thế giới ở New York. Còn tên trùm khủng bố mới bị tiêu diệt là người đã từng dựng lên hẳn một đất nước, một nhà nước và đang cố làm lại điều đó”, Tổng thống Mỹ Donald Trump nhấn mạnh.

Ông Donald Trump cũng cảm ơn Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Syria, Iraq và người Kurd ở Syria đã hợp tác, đóng góp trong chiến dịch tiêu diệt Al-Baghdadi của Mỹ.

Nhà Trắng tuyên bố thủ lĩnh tối cao của IS đã bị tiêu diệt. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia tin rằng, IS vẫn là mối đe dọa thông qua các cuộc tấn công và hoạt động bí mật. Còn với Tổng thống Donald Trump, việc thủ lĩnh IS bị tiêu diệt có thể coi là một thành tựu an ninh quốc gia quan trọng trong bối cảnh hiện nay nhiều ý kiến chỉ trích rằng việc ông rút quân đội Mỹ khỏi Syria đang tạo điều kiện để IS hồi sinh.

  1. Chile hủy bỏ tổ chức APEC và COP 25 

Tổng thống Chile Sebastian Pinera ngày 30/10 tuyên bố, nước này không thể tổ chức 2 hội nghị quốc tế sắp tới là APEC và Hội nghị lần thứ 25 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP 25) do tình hình biểu tình bạo động leo thang nghiêm trọng. Lần đầu tiên trong lịch sử 30 năm tổ chức APEC, có một quốc gia phải hủy đăng cai sự kiện này ngay sát ngày diễn ra.

Một người biểu tình phản đối chính phủ tại Chile - Ảnh: Straitstimes

Việc Chile hủy bỏ tổ chức Hội nghị APEC khiến giới chuyên gia thương mại lo ngại có thể gây cản trở cho khả năng ký kết Thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung giai đoạn 1, dự kiến diễn ra bên lề Hội nghị APEC tại Chile. Theo thông tin mới nhất, hãng tin Pháp AFP đưa tin, Liên hợp quốc thông báo Tây Ban Nha sẽ là nước chủ nhà Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu COP25.

Chile đã rơi vào một cuộc khủng hoảng xã hội nghiêm trọng sau khi chính phủ của Tổng thống Sebastian Piñera quyết định tăng giá vé tàu điện ngầm, tạo cớ để các tầng lớp nhân dân xuống đường biểu tình phản đối những chính sách xã hội bất công, cũng như những bất bình đẳng xã hội mà mô hình kinh tế của Chile tạo ra.

Các cuộc biểu tình đã kéo dài 11 ngày, kèm theo bạo loạn, cướp phá siêu thị và các cơ sở kinh doanh, đốt phá các ga tàu điện ngầm đã buộc chính phủ phải ban bố tình trạng khẩn cấp và ra lệnh giới nghiêm vào ban đêm trong nhiều ngày liên tiếp. Đụng độ giữa người biểu tình và lực lượng chức năng đã khiến ít nhất 20 người thiệt mạng, hàng trăm người bị thương và hơn 3.000 người bị bắt giữ.

  1. Tiến trình Brexit lại lỡ hẹn

Cờ Anh (phía trước) và cờ EU (phía sau) bên ngoài tòa nhà Quốc hội Anh ở London ngày 19/10/2019 - Ảnh: THX/TTXVN

Nửa đêm 31/10, tức gần ba năm rưỡi kể từ cuộc trưng cầu ý dân về Brexit được mở ra năm 2016, nước Anh một lần nữa lại lỡ hẹn trong vụ “chia tay” EU chấn động lịch sử. Bất chấp lời cam kết mạnh mẽ “quyết dứt áo ra đi” của Thủ tướng Boris Johnson, cho đến nay Anh vẫn là một quốc gia thành viên EU. Do không thể diễn ra đúng thời hạn 31/10, hàng ngàn đồng xu được đúc sẵn để đánh dấu mốc này đã bị đun chảy và tái chế chờ thời hạn mới 31/1/2020. Chủ tịch Hội đồng châu Âu Donald Tusk thông báo EU đã thông qua đề xuất về thời hạn mới của Anh.

Trước đó, trong cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện Anh tối 22/10, Thủ tướng Johnson đã giành được sự ủng hộ của các nghị sĩ đối với thỏa thuận Brexit mà ông đạt được với EU, song cũng ngay lập tức phải chịu thất bại khi các nghị sĩ bác bỏ nỗ lực của ông nhằm đưa Anh ra khỏi EU vào cuối tháng 10. Thủ tướng Anh Boris Johnson bày tỏ thất vọng khi Brexit không diễn ra vào ngày 31/10 như ông đã nhiều lần cam kết. 

Với kết quả trên, Thủ tướng Johnson tin rằng Brexit sẽ không được Quốc hội thông qua do vẫn còn có nhiều người phản đối Brexit. Tuy nhiên, ông cũng bày tỏ sự lạc quan rằng, nếu nhận được ủng hộ của cử tri trong cuộc bầu cử sớm trước thềm Giáng sinh, Brexit chắc chắn sẽ diễn ra vào đầu năm sau.

Sau khi gần 52% cử tri Anh lựa chọn “ra đi” trong cuộc trưng cầu dân ý hồi tháng 6/2016, cựu Thủ tướng Theresa May là người được chọn cầm lái con thuyền Brexit với lịch trình cập bến đầu tiên dự kiến là ngày 29/3/2019. Vượt qua những bế tắc trong đàm phán, EU và Anh cũng đã ký thỏa thuận Brexit vào tháng 11/2018. Tuy nhiên, từ khi thỏa thuận gây tranh cãi bị bác bỏ lần đầu tại Hạ viện Anh, những tính toán sau đó của cựu Thủ tướng May đều thất bại, “con thuyền Brexit” đành lỡ mốc hẹn đầu tiên 29/3, buộc bà phải lần lượt gia hạn Brexit tới tháng 4/2019 rồi lại tới tháng 10/2019 và sau đó là quyết định từ chức với hy vọng tạo bước ngoặt giúp tháo gỡ thế bế tắc.

  1. Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ và Syria đụng độ ở biên giới

Ngày 29/10, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ và Syria đã có cuộc đụng độ chết người lần đầu tiên kể từ khi Ankara tiến hành chiến dịch quân sự nhằm vào người Kurd ở đông bắc Syria đầu tháng này và giữa lúc Nga tuyên bố các lực lượng người Kurd đã rút khỏi khu vực. Sự việc xảy ra trong bối cảnh Nga vừa thông báo, lực lượng người Kurd đã rút khỏi Đông bắc Syria trước thời hạn chót 18 giờ ngày 29/10.

“Việc rút lui của các đơn vị vũ trang khỏi khu vực hành lang an toàn đã hoàn thành trước thời hạn chót”, các hãng thông tấn Nga dẫn lời ông Shoigu nói.

Binh sỹ Thổ Nhĩ Kỳ ở phía Đông Ras al-Ain đang giám sát xe tăng nã pháo vào các vị trí của lực lượng do người Kurd dẫn đầu - Ảnh: AFP

Tuy nhiên, tình hình trở nên phức tạp hơn do các cuộc đụng độ giữa lực lượng Thổ Nhĩ Kỳ và Syria trong ngày 29/10. Tổ chức Giám sát Nhân quyền Syria (SOHR) có trụ sở tại Anh cho biết: “giao tranh đã xảy ra lần đầu tiên giữa quân đội Syria và Thổ Nhĩ Kỳ” và 6 binh sỹ Syria đã thiệt mạng ở thị trấn biên giới chủ chốt Rasal-Ain.

“Thổ Nhĩ Kỳ bắn pháo khiến 5 người của lực lượng Syria thiệt mạng trong cuộc giao tranh ở rìa làng Assadiya”, Rami Abdel Rahman - người đứng đầu tổ chức SOHR nói với AFP.

Ông Rahman cho biết thêm, các tay súng Syria mà Thổ Nhĩ Kỳ sử dụng như lực lượng chính trong chiến dịch quân sự ở Đông bắc Syria đã sát hại 1 binh sỹ thuộc lực lượng chính quyền Damascus mà họ bắt được.

Sau đó, trong ngày 29/10, còn có thêm nhiều cuộc đụng độ giữa lực lượng chính phủ Syria với lực lượng ủy nhiệm của Thổ Nhĩ Kỳ tại Syria.

Trong khi đó, hãng thông tấn nhà nước Syria SANA đưa tin “Thổ Nhĩ Kỳ nã pháo vào cửa khẩu biên giới Derbasiyeh”, cách Ras al-Ain 60km về phía Đông và 6 công dân Syria đã bị thương.

Song Anh (Tổng hợp)/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo Việt Nam