Sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 5-11/10/2020

Chủ nhật, ngày 11 tháng 10 năm 2020 | 18:30:21

* Covid-19 "tấn công" Nhà trắng * "Bộ Tứ kim cương" nhóm họp: Tiếp tục cam kết thúc đẩy mục tiêu chung * Công bố Giải Nobel 2020

  1. Covid-19 "tấn công" Nhà trắng

Sau 3 ngày điều trị khẩn cấp do mắc bệnh viêm đường hô hấp cấp Covid-19, Tổng thống Mỹ - Donald Trump đã trở lại Nhà Trắng ngày 6/10 (theo giờ Hà Nội) và tuyên bố sẽ nhanh chóng thúc đẩy chiến dịch vận động tranh cử để chuẩn bị cho cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ vào tháng 11 tới.

Tuy nhiên, việc ông chủ Nhà Trắng cùng các nhân vật hàng đầu trong Chính phủ và Quốc hội Mỹ trong vài ngày qua gần như đồng thời có kết quả dương tính với virus SARS-CoV-2 đã tạo ra tâm lý lo ngại về sự vận hành liên tục của Chính phủ và bộ máy chính quyền cũng như tính liên tục trong hoạt động chính trị của Mỹ, khi ngày bầu cử Tổng thống năm 2020 chỉ còn tính bằng tuần.

Ngay sau khi Tổng thống Donald Trump thông báo đã mắc Covid-19 và được chuyển tới Viện quân y Walter Reed để điều trị, dư luận Mỹ đã nổi lên câu hỏi về tính liên tục của Chính phủ cũng như đặt nhiều giả thiết liên quan đến khả năng một nhân vật tạm thời thay thế ông Trump tại Nhà Trắng.

Tổng thống Mỹ - Donald Trump trở lại Nhà Trắng sau 3 ngày được điều trị tại Trung tâm quân y quốc gia Walter Reed ở Bethesda, bang Maryland do mắc Covid-19, ngày 5/10/2020. Ảnh: AFP/TTXVN

Bản thân Cố vấn An ninh quốc gia Robert O'Brien từng cho rằng, Tổng thống Trump cần thêm thời gian điều trị và dù né tránh câu hỏi về việc "tạm thời thay thế" ông chủ Nhà Trắng, song ông Robert O'Brien cũng từng ám chỉ rằng mọi phương án "luôn được chuẩn bị sẵn sàng".

Đây được coi là thời khắc khó khăn của Chính phủ cũng như đối với những người ủng hộ Tổng thống Trump. Sự lúng túng này phần nào phản ánh rõ mức độ quan trọng của việc có hay không có sự hiện diện của Tổng thống Trump trong hệ thống chính quyền Mỹ.

Vài ngày qua, không chỉ những nhân vật thân cận với ông Trump như các cố vấn Hope Hicks và Nicholas Luna, Thư ký báo chí Nhà Trắng Kayleigh McEnany, cố vấn chiến dịch tranh cử và cựu Thống đốc New Jersey Chris Christie, 2 trợ lý Chad Gilmartin và Karoline Leavitt, quản lý chiến dịch tranh cử Bill Stepien và cựu cố vấn Nhà Trắng Kellyanne Conway... dương tính với virus SARS-CoV-2, mà nhiều quan chức chính quyền, quốc hội từng tham dự sự kiện Tổng thống chính thức thông báo đề cử bà Amy Coney Barrett làm Thẩm phán Tòa án Tối cao vào ngày 26/9, cũng được xác định đã mắc Covid-19.

Hoạt động của quốc hội Mỹ cũng bị ảnh hưởng không nhỏ. Ngày 5/10, Thượng viện Mỹ phải tạm nghỉ 2 tuần vì lý do Tổng thống Donald Trump và 3 Thượng nghị sĩ Cộng hòa có kết quả xét nghiệm dương tính với virus SARS-CoV-2. Điều này đã làm cản trở các tiến trình đề xuất và thông qua nhiều dự luật quan trọng. Đảng Dân chủ thậm chí đã kêu gọi trì hoãn các phiên điều trần thông qua việc đề cử Thẩm phán Amy Coney Barrett vào Tòa án Tối cao. Chiến dịch tranh cử cũng chịu tác động khi cựu Phó Tổng thống Biden tuyên bố sẽ không tham gia tranh luận vòng 2 nếu ông Trump chưa khỏi Covid-19.

  1. "Bộ Tứ kim cương" nhóm họp: Tiếp tục cam kết thúc đẩy mục tiêu chung

Hôm 6/10, Ngoại trưởng Mỹ - Mike Pompeo kết thúc chuyến đi Tokyo (Nhật Bản), nơi ông có cuộc gặp cùng Thủ tướng Suga và dự họp với ngoại trưởng các nước Ấn Độ, Úc và chủ nhà Nhật Bản. Đây là cuộc họp cấp Ngoại trưởng thứ hai của một nhóm không chính thức có tên gọi "Đối thoại an ninh bốn bên" - thường được gọi là "QUAD" hay "Bộ tứ kim cương", "Tứ giác kim cương" hoặc "Tứ giác an ninh".

Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga (giữa) và ngoại trưởng các nước Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Úc trong cuộc gặp ở Tokyo ngày 6/10. Ảnh: Reuters

Diễn ra trong bối cảnh những thách thức và mâu thuẫn giữa các nước trong khu vực đang nổi lên gay gắt, Hội nghị Ngoại trưởng bốn nước nhóm Bộ tứ kim cương khẳng định cam kết tiếp tục mở rộng hợp tác để thực hiện tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do, rộng mở và dựa trên luật lệ.

Ngoại trưởng 4 nước nhóm Bộ tứ kim cương đã nhất trí tăng cường đoàn kết để thực hiện Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở, đồng thời tăng cường liên kết với nhiều nước khác. Các Ngoại trưởng cũng đồng thuận về việc tổ chức cuộc họp của nhóm này theo định kỳ thường niên. Ngoài ra, Bộ trưởng Ngoại giao nhóm Bộ tứ cũng cam kết tiếp tục hợp tác sâu rộng trong các lĩnh vực như an ninh hàng hải; các vấn đề mạng và công nghệ quan trọng; khoáng sản quan trọng; chống khủng bố; hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa. Các Ngoại trưởng cũng nhất trí về tầm quan trọng của việc tăng cường khả năng phục hồi của các chuỗi cung ứng trong khu vực; các hệ thống hỗ trợ mạng cũng như các cơ sở hạ tầng quan trọng.

Trả lời các phóng viên sau cuộc họp, Ngoại trưởng Motegi cho biết việc các nhà ngoại giao hàng đầu của 4 nước có thể thảo luận trực tiếp với nhau có ý nghĩa rất quan trọng. Ông cũng cho biết sáng kiến ngoại giao Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở mà Nhật Bản khởi xướng đã lan tỏa trong cộng đồng quốc tế ở mức độ chưa từng có, do vậy Tokyo muốn tiếp tục cụ thể hóa hợp tác để thực hiện sáng kiến này. 

Đây là cuộc họp lần thứ hai kể từ khi nhóm được khởi động lại vào tháng 9/2019, nhưng là cuộc họp lần đầu tiên kể khi bùng phát đại dịch Covid-19. Trước cuộc gặp, Thủ tướng Nhật Bản - Yoshihide Suga cũng đã có cuộc gặp Ngoại trưởng Mỹ, Australia và Ấn Độ.

  1. Công bố Giải Nobel 2020

Theo thông lệ, vào tháng 10 hằng năm, giải Nobel dành cho những cá nhân, tổ chức có đóng góp nổi bật trong nhiều lĩnh vực sẽ lần lượt được công bố.

Ngày 5/10, Hội đồng Nobel tại Viện Karolinska ở thủ đô Stockholm của Thụy Điển công bố giải Nobel Y học năm 2020 thuộc về 3 nhà khoa học Harvey J. Alter, Michael Houghton và Charles M.Rice với công trình nghiên cứu về virus viêm gan C.

Hai nhà khoa học nhận giải Nobel Hóa học năm 2020. Ảnh: nobelprize.org.

Trong lĩnh vực Vật lý, 3 nhà khoa học Roger Penrose (Anh), Reinhard Genzel (Đức) và Andrea Ghez (Mỹ) đã được vinh danh với những nghiên cứu liên quan hố đen. Giải Nobel Hóa học thuộc về 2 nhà hóa học nữ là Emmanuelle Charpentier (Pháp) và Jennifer A. Doudna (Mỹ), với công trình phát triển phương pháp chỉnh sửa gene.

Nhà thơ Louise Gluck (người Mỹ), là chủ nhân của giải thưởng Nobel Văn học năm 2020 nhờ giọng thơ mang bản sắc riêng, không thể nhầm lẫn, với vẻ đẹp đơn sơ, khắc khổ, khiến sự tồn tại của cá nhân trở nên phổ biến. 

Trong khi đó, giải Nobel Hòa bình 2020 thuộc về Chương trình Lương thực thế giới (WFP) của Liên Hợp quốc vì những nỗ lực trong việc đối phó nạn đói và thúc đẩy an ninh lương thực trên toàn cầu.

Do ảnh hưởng của dịch Covid-19, lễ trao giải Nobel năm nay sẽ được tổ chức qua truyền hình. Mỗi giải thưởng Nobel sẽ được trao 10 triệu krona Thụy Điển (hơn 1.120.000 USD), tăng thêm 1 triệu krona so với năm ngoái. Giải thưởng sẽ được chia đều, nếu có nhiều hơn một người được vinh danh.  

Lê Đăng (Tổng hợp)/ Cổng TTĐT HNB VN