Sự kiện thế giới tuần từ 8-14/4/2019

Chủ nhật, ngày 14 tháng 4 năm 2019 | 4:40:53

*Libya chìm sâu trong vòng xoáy hỗn loạn;
*EU đồng ý gia hạn Brexit đến cuối tháng 10;
*Sudan: Biểu tình chống Chính phủ diễn biến phức tạp;
*Trung Quốc đạt đột phá trong quan hệ với EU;
*Gia tăng căng thẳng giữa Estonia và Nga.

1.Libya chìm sâu trong vòng xoáy hỗn loạn

Cảnh hoang tàn do chiến sự ở Libya (Ảnh: Reuters)

Tình hình tại Libya đang diễn biến hết sức phức tạp khi các cuộc giao tranh giữa các tay súng từ miền Đông do lực lượng tự xưng Quân đội Quốc gia Libya (LNA) của Tướng Khalifa Haftar dẫn đầu với các lực lượng ủng hộ Chính phủ Đoàn kết dân tộc Libya (GNA) của Thủ tướng Fayez al-Serraj ở trong và ngoài Thủ đô Tripoli ngày càng ác liệt, bất chấp những lời kêu gọi ngừng bắn của cộng đồng quốc tế.

Giao tranh bùng phát sau khi Tướng Haftar ra lệnh cho các lực lượng ở miền Đông tiến về miền Tây, tấn công Tripoli với tuyên bố “giải phóng Tripoli, tiêu diệt khủng bố, xóa sổ các băng nhóm tội phạm”. Thủ tướng Fayez al-Sarraj thì tuyên bố đáp trả bằng “mọi nỗ lực”, đồng thời huy động quân tiếp viện từ các khu vực về Tripoli để “phản công” bảo vệ Thủ đô.

Giao tranh đã khiến 56 người thiệt mạng và 266 người bị thương, khoảng 4.500 người phải rời bỏ nhà cửa đi lánh nạn. Quỹ Nhi đồng Liên Hiệp quốc (UNICEF) cho biết gần 500.000 trẻ em ở Tripoli và hàng chục nghìn trẻ em ở các khu vực miền Tây đang đối mặt với nguy cơ trực tiếp do xung đột leo thang. Tổ chức Khủng hoảng quốc tế còn cảnh báo leo thang căng thẳng có thể gây ra thảm họa nhân đạo.

2.EU đồng ý gia hạn Brexit đến cuối tháng 10

Thủ tướng Theresa May trao đổi với các nhà lãnh đạo EU tại Hội nghị ở Brussels (Ảnh: AP)

Tiến trình rời Liên minh châu Âu (EU) - Brexit lại bước vào một khúc quanh mới khi ngày 11/4, Thủ tướng Anh Theresa May và các nhà lãnh đạo EU nhất trí lùi thời hạn Brexit đến ngày 31/10. Đây là lần thứ hai EU đồng ý kéo dài thời hạn này, nhằm tránh một cuộc khủng hoảng có thể xảy ra trong trường hợp Brexit cứng.

Về phía Anh, ngày 11/4, Thủ tướng Theresa May tuyên bố nước này vẫn có thể rời EU một cách có trật tự trước ngày 22/5 tới.

Việc EU đồng ý gia hạn Brexit được coi là một khúc quanh mới cho cuộc “ly hôn” với nước Anh. Tới thời điểm này, “quả bóng đang nằm bên sân của Chính phủ Anh”. Thủ tướng Theresa May sẽ có thêm 6 tháng để thuyết phục Hạ viện Anh phê chuẩn thỏa thuận mà bà đã nhất trí với các nhà lãnh đạo EU vào tháng 10/2018. Tuy nhiên, với những diễn biến trong thời gian vừa qua cho thấy con đường Brexit của nước Anh vẫn còn đầy bất trắc.

3.Sudan: Biểu tình chống Chính phủ diễn biến phức tạp

Người biểu tình ở Sudan (Ảnh: Reuters)

Các cuộc biểu tình chống Chính phủ Sudan tiếp tục diễn biến phức tạp, khi hàng nghìn người biểu tình tập trung trước trụ sở Bộ Quốc phòng ở Thủ đô Khartoum để kêu gọi quân đội đứng về phía người biểu tình.  

Theo Bộ Nội vụ Sudan, đã có 7 người thiệt mạng và hơn 2.400 người bị bắt giữ trong các cuộc biểu tình. Không phận của Sudan, các cửa khẩu biên giới đã được lệnh đóng cửa cho đến khi có thông báo tiếp theo. Tổng thống Sudan Omar Al-Bashir đã phải từ chức và chịu sự quản thúc của quân đội. Ngoài ra, hơn 100 người gồm quan chức đương nhiệm và cựu quan chức dưới thời chính quyền Tổng thống Sudan Omar Al-Bashir đã bị bắt giữ, trong đó có Thủ tướng Sudan Mohamed Tahir Ayala.

Các cuộc biểu tình tại Sudan xảy ra kể từ ngày 19/12/2018, khi người dân phản đối chính phủ tăng gấp 3 lần giá bánh mì, đồng thời bày tỏ sự bất bình với những chính sách kinh tế yếu kém của chính quyền khiến các điều kiện sống của người dân khó khăn hơn.

4.Trung Quốc đạt đột phá trong quan hệ với EU

Ảnh minh họa (Ảnh: Clustercollaboration)

Tiếp sau chuyến công du cuối tháng 3 vừa qua của Chủ tịch Tập Cận Bình tới châu Âu, mối quan hệ giữa Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc tiếp tục là sự kiện được quan tâm với chuyến công du của Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường tới châu Âu tham dự Hội nghị cấp cao hai bên lần thứ 21 tại Brussels (Bỉ) và Hội nghị lần thứ 8 giữa Trung Quốc và các nước Trung – Đông Âu (CEEC) ở Croatia.

Tại Hội nghị cấp cao các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) Trung Quốc lần thứ 21, hai bên đã ra tuyên bố chung nhất trí tăng cường hợp tác và tái khẳng định cam kết ủng hộ cơ chế đa phương. Hai bên đặt mục tiêu hoàn tất Thỏa thuận Đầu tư toàn diện EU-Trung Quốc trong năm 2020. EU-Trung Quốc đã hoan nghênh tiến triển, trao đổi trong đối thoại giữa hai bên cũng như cơ chế hợp tác về mạng 5G dựa trên Tuyên bố chung 5G, ký kết năm 2015, trong đó có việc hợp tác công nghệ giữa cộng đồng doanh nghiệp hai bên. 

Tại Hội nghị lần thứ 8 các nhà lãnh đạo Trung Quốc - Trung và Đông Âu với chủ đề: “Xây nhịp cầu mở cửa, sáng tạo, đối tác”. Thủ tướng Lý Khắc Cường đã cùng lãnh đạo các nước trong khu vực thảo luận các biện pháp thúc đẩy kinh doanh, đồng thời cam kết Trung Quốc sẵn sàng mở cửa nền kinh tế và tôn trọng các tiêu chuẩn của EU. 

5.Gia tăng căng thẳng giữa Estonia và Nga

Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova (Nguồn: CBC)

Estonia đã chặn một tàu huấn luyện của Nga đi vào vùng lãnh hải nước này do trong số những người trên tàu có các học viên sĩ quan đến từ Crimea, bán đảo đã sáp nhập trở lại vào Nga hồi năm 2014. 

Trong thông báo ngày 12/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Estonia, Sandra Kamilova cho biết nước này từ chối cấp phép nhập cảnh cho tàu STS Sedov sau khi biết rằng tàu này chở các học viên thuộc một trường đại học hàng hải có trụ sở ở Crimea.  

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova gọi hành động này là “bước đi khiêu khích và thiếu thiện chí”. Theo truyền thông Nga, tàu STS Sedov đang trên đường tới cảng Gdynia ở Ba Lan.

Vụ việc xảy ra chỉ ít ngày trước chuyến thăm Nga đã được lên kế hoạch của Tổng thống Estonia Kersti Kaljulaid. Mối quan hệ giữa Nga và Estonia đã xấu đi kể từ thời điểm Liên Xô trước đây sụp đổ vào năm 1991. Sau đó, nước cộng hòa vùng Baltic này đã gia nhập EU và NATO năm 2004./.

Đức Huy (tổng hợp)/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo VN