TP.Hồ Chí Minh: Vẫn loay hoay giữa “ma trận” thực phẩm bẩn

Thứ năm, ngày 25 tháng 5 năm 2017 | 15:40:21

Chưa bao giờ, người dân phải lo lắng về an toàn thực phẩm như hiện nay khi mà liên tiếp có những thông tin bất an được xác thực như chất nhuộm rau muống, chất vàng ô trong măng, chất ướp rau củ quả… Trong khi đó, vấn đề quản lý an toàn thực phẩm đối với các cơ quan chức năng vẫn như một “ma trận” và nhiều giải pháp đưa ra chỉ mới giải quyết phần ngọn.

Việc lựa chọn thực phẩm an toàn trở thành bài toán khó đối với người dân. Ảnh: MINH QUÂN

Khó quản lý thực phẩm

Tại Hội thảo “Quản lý an toàn thực phẩm từ gốc” diễn ra ở TPHCM ngày 23.5, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn TPHCM cho biết, hiện việc sản xuất nông nghiệp tại thành phố chỉ đáp ứng được khoảng 20-30% nhu cầu thực phẩm của người dân, phần còn lại phải nhập từ các tỉnh và qua nhiều đường khác nhau. Do vậy, thành phố gặp khó khăn trong việc quản lý và truy xuất nguồn gốc khi có sự cố về an toàn thực phẩm nông, lâm, thủy sản.

BS Lê Trường Giang - Chủ tịch Hội Y tế công cộng thành phố - cho rằng, tình trạng an toàn thực phẩm tại TPHCM như một “ma trận” và không dễ quản lý. Hiện nay cái mà người dân lo lắng đó là vấn đề thực phẩm an toàn. Đó là những chất độc hại nằm trong thực phẩm mà người dân hoàn toàn không thể nhận biết được để chọn lựa, hay nói cách khác là không biết thế nào mà chọn lựa như thuốc trừ sâu, chất tăng trọng, đặc biệt là phụ gia thực phẩm.

Nhìn nhận từ công tác quản lý nông sản, thực phẩm từ nguồn tại chợ đầu mối, bà Nguyễn Thanh Hà - Phó Giám đốc Cty TNHH Quản lý và Kinh doanh Chợ Nông sản Thủ Đức - cho biết, đa phần nông sản nhập về chợ là từ các tỉnh khác đổ về, do thương lái thu mua nên việc quản lý rất khó khăn. Theo bà Hà, lượng hàng hóa vào chợ bình quân hằng đêm có từ 3.400-3.700 tấn. Trong đó, mặt hàng rau trên 1.600 tấn/ngày. Rau có xuất xứ trừ Trung Quốc hơn 200 tấn. Mặt hàng trái cây nhập về ngày thường trên 1.900 tấn, trong đó có đến 400 tấn trái cây Trung Quốc. Riêng những ngày cao điểm như ngày rằm, ngày lễ thì lượng rau củ về đến 4.500 tấn; ngày tết nhập về 7.000 tấn, với trên 100 loại rau và 70 loại trái cây khác nhau.

Dùng hóa chất, phụ gia thực phẩm vô tội vạ

Bên cạnh vấn đề quản lý nguồn gốc thực phẩm thì việc sử dụng phụ gia bừa bãi trong kinh doanh thực phẩm cũng là một vấn đề nhức nhối. Bà Nguyễn Thanh Hà cho biết, thời gian qua, cơ quan quản lý Chợ đầu mối nông sản Thủ Đức đã ghi nhận tình trạng sử dụng chất phụ gia, hóa chất cho thực phẩm như: Củ cải dùng chất tẩy trắng, dùng chất ướp xả giúp cây luôn xanh tươi, ủ chuối bằng hóa chất, măng có chất vàng ô, rau muống ngâm hóa chất cho lá xanh lâu. Đặc biệt, khi bị bắt gặp, các thương lái luôn biện minh: “Tôi không làm vậy sao bán được hàng?”.

Trong khi đó, bà Lý Kim Chi - Chủ tịch Hội Lương thực - Thực phẩm TPHCM - thì khẳng định, 80% số quán hủ tíu, bánh canh, bún bò… sử dụng hóa chất làm mềm để nấu xương. Đa phần các quán này đều là những quán bán đồ ăn sáng. “Theo điều tra của Hội thì những hóa chất dùng ninh nấu các loại xương làm mềm, các hộ này tự mua ở chợ Kim Biên mà không có hướng dẫn liều lượng sử dụng. Nghĩa là được pha nếm vô tội vạ”.

Đề xuất giải pháp “gốc”

Nói về giải pháp quản lý an toàn thực phẩm, BS Lê Trường Giang cho rằng, TPHCM cần chọn những mũi nhọn, các điểm đột phá để tập trung vào đó giải quyết. Đơn cử, cần ban hành ngay quy định về quản lý hóa chất phụ gia dùng trong thực phẩm, cần xem nó là mặt hàng kinh doanh có điều kiện, phải được sản xuất, chế biến, kinh doanh trong cơ sở thực phẩm có đủ điều kiện an toàn thực phẩm, được chứng nhận.

Trong khi đó, theo ông Nguyễn Nguyên Phương - Trưởng phòng Quản lý thương mại, Sở Công Thương TPHCM - khi kiểm soát chặt ở 3 chợ đầu mối thì sẽ kiểm soát được hơn 90% số thực phẩm tiêu thụ trên địa bàn thành phố. Để làm được điều này cần xây dựng lại quy chế hoạt động của chợ đầu mối với những quy định rõ ràng, chế tài cứng rắn hơn trước đây. Ví dụ, khi phát hiện hàng hóa vi phạm hoặc hàng hóa không chứng minh được nguồn gốc thì tiêu hủy ngay, cương quyết không cho vào chợ. Bên cạnh đó, một số đại biểu khác cho rằng, muốn quản lý thực phẩm từ gốc thì TPHCM nên tập trung khuyến khích và kêu gọi đầu tư phát triển vùng sản xuất nguyên liệu sạch, xây dựng các khu sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, liên kết xây dựng chuỗi thực phẩm an toàn với các địa phương….

Ghi nhận các ý kiến đóng góp của các đại biểu, bà Thi Thị Tuyết Nhung - Trưởng ban Văn hóa - Xã hội, HĐND thành phố - cho biết, sẽ đề xuất ban hành chính sách về an toàn thực phẩm trên địa bàn trong giai đoạn tới đây. Bên cạnh đó, thành phố xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm rộng rãi trên địa bàn để kịp thời phát hiện, xử lý khi có sự cố xảy ra.

Theo: Khương Quỳnh/ Báo Lao Động