Lịch sử báo chí

Tạp chí Người Làm Báo: Trân trọng quá khứ, vững bước tương lai

Hơn ba thập kỷ đồng hành cùng báo chí cả nước, Tạp chí Người Làm Báo - Cơ quan lý luận nghiệp vụ của Hội Nhà báo Việt Nam tự hào khẳng định bản lĩnh, trí tuệ của tờ báo mang bản sắc riêng, đặc biệt - diễn đàn trao đổi nghiệp vụ uy tín của người làm báo cả nước.

Đồng chí Võ Văn Thưởng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương thăm Hội Báo toàn quốc năm 2017_Ảnh: PV

Tạo dựng và mở lối

Ngày 18/9/1984, được sự đồng ý của Ban Bí thư, Lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam quyết định xuất bản Tạp chí Người Làm Báo - Cơ quan lý luận nghiệp vụ của Hội Nhà báo Việt Nam với điều kiện tự chủ tài chính. Đầu năm 1985, Tạp chí Người Làm Báo xuất bản số đầu, đánh dấu một thời kỳ khai mở.

Chặng đường xây dựng và phát triển đã qua là quá trình được tạo dựng và mở lối, bởi những tháng năm khởi đầu và tiếp nối, từng bước tạo dựng nền móng vững chắc cho Tạp chí hôm qua, hôm nay và ngày mai. Ngày ấy... Ban chấp hành Hội Nhà báo Việt Nam (khoá IV) xác định cần phải có một cơ quan lý luận nghiệp vụ để hướng dẫn, trao đổi kinh nghiệm cho những người làm báo một cách có tổ chức, hệ thống, thường xuyên.

Ra đời trong bối cảnh cả nước chưa có một cơ sở đào tạo chính quy nào về chuyên môn nghiệp vụ báo chí, tờ báo “nghiệp vụ” của người làm báo như một món ăn tinh thần đặc biệt giải quyết phần nào “khát khao” của những người làm báo. Trong “Lời kính chào bạn đọc” trên số báo đầu tiên, có đoạn viết: “Tính cả những người làm việc ở các ngành khác song cộng tác đều đặn với báo đài và đội ngũ chuyên trách, làng báo Việt Nam ta ít ra cũng đông hơn con số vạn... Thế nhưng, những người được giao phó trọng trách và nắm giữ các công cụ thông tin tuyên truyền đắc lực ấy lại chưa có cơ quan ngôn luận, và diễn đàn nghề nghiệp của chính mình.

Tạp chí Người Làm Báo ra đời nhằm cố gắng bù đắp phần nào chỗ trống ấy. Nó khiêm tốn góp phần giúp các nhà báo sáng tỏ thêm về phương hướng tư tưởng và nghiệp vụ. Nó là diễn đàn để những người làm báo trao đổi kinh nghiệm. Nó cung cấp những thông tin mới về truyền thông hiện đại. Nó hòa tiếng nói của đồng nghiệp bốn biển năm châu vì hòa bình, hữu nghị, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội...”.

Khai trương Tạp chí điện tử Nguoilambao.vn ngày 21/6/2016. Ảnh: PC

Nhà báo Phan Quang, nguyên Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, Tổng Biên tập đầu tiên của Tạp chí Người Làm Báo, trong dòng hồi ức của mình, ông miêu tả sự kiện có ý nghĩa đặc biệt này rằng: Ngày ấy, Tạp chí Người Làm Báo ra đời trong sự đón chào và hoan nghênh của các đồng nghiệp. Nó là một ấn phẩm cố gắng vượt lên một số khuôn sáo thời bấy giờ, trình bày hình thức nhẹ nhàng, với nhiều thông tin bổ ích, đa dạng cùng quy về một tôn chỉ: Là cơ quan lý luận nghiệp vụ của báo giới Việt Nam. Bản thân Tạp chí ra đời đã mang một dấu ấn, một trọng trách lớn lao. Nó đã góp phần giải quyết sự thiếu hụt thông tin nghề nghiệp. Nó giải quyết một thực tế: Những người làm báo khao khát thông tin nghề nghiệp chẳng biết cậy vào đâu. Những nhà báo có ít nhiều kinh nghiệm lại không có nơi để bày tỏ, giao lưu, thử nghiệm...

Sau rất nhiều nỗ lực, Tạp chí Người Làm Báo ra số đầu năm 1985 - Xuân Ất Sửu. Cuộc hội thảo lớn do Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức có đề tài về phát triển điển hình, đổi mới cơ chế quản lý và nhiều bài tham luận chất lượng tốt của các nhà báo Hoàng Tùng, Hà Đăng, Hồng Chương, Phan Quang, Hữu Thọ, Lam Thanh, Đoàn Quang Long, Thanh Thủy, Lê Minh Giám,... trở thành nội dung chính của số báo, góp phần gây sự hấp dẫn và chú ý của báo giới, nhân dân. Thành công của số đầu tiên làm nền cho các số Tạp chí tiếp theo, có dấu ấn trong lòng bạn đọc. Đứa con tinh thần ấy đã ra đời trong sự hân hoan và cả những lo lắng thường trực. Nhưng vượt lên tất cả, bằng nhiệt huyết, bằng quyết tâm, bằng sự nỗ lực vô bờ bến, bằng những quan tâm đặc biệt của các cấp lãnh đạo, sự giúp đỡ của các báo, đài, thông tấn, những nhà báo uy tín của làng báo,... mà Tạp chí dần ổn định. Đầu xuôi thì đuôi lọt.

Có lẽ nhờ vậy, con thuyền Tạp chí luôn băng băng tiến về phía trước dẫu bao phen vất vả. Mỗi số báo ra đời đều mang tâm huyết, hơi thở của Tòa soạn, đứng đầu là Tổng Biên tập.

Tạp chí - “cẩm nang” diễn đàn nghề nghiệp của các nhà báo đã đi một chặng đường với hành trang là chiều dài thời gian của hơn ba thập kỷ. Và trong mỗi giai đoạn của chặng đường ấy, ở vào những thời điểm phát triển có khác nhau, Tạp chí vẫn tiến từng bước vững chắc theo mục tiêu, sợi chỉ đỏ và đường ray nghề nghiệp đã xác định từ Số 1 – mà nhà báo Phan Quang, Tổng Biên tập đầu tiên và các nhà báo đàn anh lúc đó đã đặt nền móng. Nhìn lại chặng đường hơn ba thập kỷ dựng xây, đổi mới và phát triển cùng với nhịp đập sôi động của đời sống báo chí, tuy tên gọi có lúc khác nhau nhưng xét về mặt nội dung,

Tạp chí Người Làm Báo luôn kiên trì thực hiện thành công chức năng, nhiệm vụ của mình trong việc nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn báo chí và là diễn đàn trao đổi nghiệp vụ của báo giới cả nước. Thành quả ấy là kết quả của sự đóng góp, cống hiến của nhiều thế hệ cán bộ, phóng viên, cộng tác viên mà những nhà báo lớn như Hoàng Tùng, Phan Quang, Lê Điền, Trần Công Mân, Đỗ Cao Đáng; tiếp sau đó có các nhà báo Đỗ Khánh Toàn, Phan Khắc Hải, Phạm Tài Nguyên, Hoàng Trọng Đan, Phạm Quốc Toàn... mãi gắn liền với quá trình xây dựng và phát triển của Tạp chí. Hơn ba thập kỷ qua, Tạp chí đã làm nên thương hiệu của riêng mình – cẩm nang, diễn đàn nghề nghiệp của các nhà báo. Không chỉ tạo dựng và mở lối, ở dấu ấn hôm nay, trên những nền tảng vững chắc của truyền thống, Tạp chí Người Làm Báo tự tin vững bước hướng tương lai.

Chiến sĩ trên Đảo Sinh Tồn đọc Tạp chí Người Làm Báo. Ảnh: PV

Điểm tựa của niềm tin

Từ thuở “lọt lòng” đến tuổi ngoài ba mươi, dù trong thời kỳ thai nghén hay năm tháng trưởng thành đều thấm đẫm trong từng số Tạp chí là mồ hôi, công sức, trí tuệ của bao người tâm huyết, bao thế hệ nhà báo tạo dựng nên hồn cốt; căn cơ tính toán từng đường đi, nước bước bảo đảm Tạp chí đến tay bạn đọc đều kỳ như món ăn tinh thần không thể thiếu. Những thăng trầm thời gian cũng là những thăng trầm của tư duy, hoạch định.

Hành trình đã qua đó có khởi đầu, tiếp nối và cả sự phát triển vượt bậc, Tạp chí Người Làm Báo từng bước trở thành “ngôi nhà” truyền cảm hứng nghề của người làm báo, của những cây bút và những trái tim khát vọng được cống hiến cho báo giới. Nơi đây, dù trong điều kiện khó khăn hay thuận lợi, một điều vinh dự nhất đó là, Tạp chí luôn nhận được sự quan tâm, ủng hộ của những nhà báo lão thành, các nhà khoa học và những “cây bút” giàu nghị lực, tài hoa, được nể trọng trong làng báo nước nhà: Hoàng Tùng, Hồng Chương, Đào Tùng, Quang Đạm, Phan Cự Đệ, Hà Đăng, Hữu Thọ, Đỗ Phượng, Lý Văn Sáu, Hoàng Thịnh...

Giá trị tinh thần to lớn ấy không phải tờ báo nào cũng vinh dự có được. Sứ mệnh của tờ báo cũng vì thế được khẳng định. Đến nay, Tạp chí đã có những bước phát triển mạnh mẽ, với đội ngũ hơn 30 cán bộ, phóng viên, biên tập viên, nhân viên ở Hà Nội và 6 văn phòng đại diện trên cả nước đã và đang tạo uy tín và vị thế cho Tạp chí phát triển. Đặc biệt, từ tháng 6/2016, mặc dù còn nhiều khó khăn, bằng nguồn kinh phí tự trang trải, Tạp chí đã chính thức ra mắt Tạp chí điện tử chạy trên hai tên miền nguoilambao.vn; lambao.com.vn đáp ứng kịp thời nhu cầu của bạn đọc và các đồng nghiệp trong và ngoài nước quan tâm đến nghề báo, những người làm báo; số lượng bạn đọc truy cập ngày càng tăng.

Tạp chí điện tử Người Làm Báo được đông đảo bạn đọc đánh giá cao, là Tạp chí điện tử có uy tín trong giới báo chí. Bên cạnh đó, Tạp chí tổ chức nhiều tọa đàm, hội thảo, sự kiện báo chí có ý nghĩa tích cực trong đời sống báo chí và cộng đồng, chủ trì và tổ chức thành công 5 lần Giải Báo chí về Đồng bằng sông Cửu Long là sân chơi bổ ích cho giới báo chí khu vực phía Nam.

Về nghiệp vụ, giai đoạn 2016- 2021, Tạp chí nhận được 05 Giải Báo chí Quốc gia, Giải báo chí Búa liềm vàng, Giải Báo chí Phòng chống tham nhũng và các Giải Báo chí chuyên ngành khác. Đây là vinh dự và cũng là niềm tự hào của Tạp chí Người Làm Báo trong thời kỳ mới. Đó là điểm tựa, niềm tin của độc giả.

Đi từ “không” đến “có”, năm tháng thai nghén, năm tháng trưởng thành đã tạo dựng lên hình hài vững chãi một cơ quan lý luận nghiệp vụ của Hội Nhà báo Việt Nam.

Tạp chí từ “ba không”, song minh chứng thời gian đã cho thấy sự tiên phong của Tạp chí trong đổi mới về tư duy và phong cách làm báo hiện đại; một tờ Tạp chí có thể tự hạch toán thu chi, một trong những mô hình phát triển của báo chí hiện đại hôm nay.

Tạp chí Người Làm Báo đã nỗ lực xây dựng mạng lưới phát hành rộng khắp trong hệ thống các cấp hội nhà báo, các cơ quan báo chí trong cả nước, đồng thời nỗ lực tổ chức khai thác, thực hiện dịch vụ quảng cáo truyền thông và xây dựng mạng lưới cộng tác viên giàu năng lực và uy tín. Đời sống của cán bộ, phóng viên, nhân viên được nâng cao.Trong dấu mốc hơn ba thập kỷ xây dựng và phát triển, Tạp chí Người Làm Báo thêm một lần khẳng định giá trị tờ báo của Hội Nhà báo Việt Nam, của báo giới, được Đảng, Nhà nước nhiều lần trao tặng danh hiệu và phần thưởng cao quý. Viết tiếp chặng đường đi tới, trong định hướng phát triển của mình, Tạp chí Người Làm Báo tiếp tục cải tiến hình thức và nội dung, đổi mới và nâng cao chất lượng các ấn phẩm, đặt mục tiêu đưa Tạp chí phát triển thành một cơ quan báo chí đa phương tiện chuyên nghiệp, hiện đại, đáp ứng các nhiệm vụ chính trị.

Có biết bao giọt mồ hôi đã đổ, có những giọt nước mắt đã rơi của người trong cuộc vì bao trăn trở, lo toan. Và cũng có bao niềm vui, hạnh phúc, tự hào vì “đứa con” tinh thần của mình ngày một lớn mạnh... Trân trọng quá khứ, trân trọng những con người từ một thời cùng ăn, cùng ở, sống còn xây dựng nên hồn cốt của Tạp chí. Ở hành trình của tuổi mới, báo in đang đứng trước những thách thức không hề nhỏ, những giá trị từ truyền thống càng có ý nghĩa lâu bền. Hơn lúc nào hết sứ mệnh của cơ quan lý nghiệp vụ của Hội Nhà báo Việt Nam càng cần được khẳng định. Trọng trách, vinh dự lớn lao trao cho người tiếp nối. Phát huy truyền thống, hướng đến tương lai, quyết tâm đoàn kết, đồng lòng cùng nhau xây dựng Tạp chí Người Làm Báo ngày một vững mạnh không chỉ là mong mỏi mà còn là mục tiêu, nhiệt huyết của những nhà báo chân chính.

Theo Trần Anh Tuấn/ Người làm báo

http://nguoilambao.vn/tap-chi-nguoi-lam-bao-tran-trong-qua-khu-vung-buoc-tuong-lai-n53878.html