Thế giới tuần qua: Đối đầu và căng thẳng

Chủ nhật, ngày 6 tháng 8 năm 2017 | 17:3:47

Tuần qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump dã ký thông qua Dự luật trừng phạt áp đặt lên ba nước: Nga, Triều Tiên và Iran. Động thái này ngay lập tức đã tạo bầu không khí đối đầu nguy hiểm. Nhật Bản, tuần qua cũng vừa diễn ra cuộc cải tổ nội các; Nhiều hoạt động khủng bố đã xảy ra tại Afghanistan; Cuộc bầu cử Quốc hội lập hiến đã biến thành biểu tình bạo lực tại Venezuela; Mỹ lần đầu cảnh báo “lựa chọn quân sự” với Triều Tiên.

Mỹ - Nga căng thẳng leo thang

Hôm 2/8/2017, Tổng thống Mỹ Donald Trump thừa nhận quan hệ Mỹ - Nga đang ở vào giai đoạn được cho là ở mức thấp chưa từng có kể từ sau Chiến tranh lạnh. Đây là phát ngôn của người đứng đầu Nhà Trắng sau khi ký Dự luật trừng phạt bổ sung đối với Nga, Iran và Triều Tiên.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: BBC)

Theo đó, các biện pháp trừng phạt bổ sung đối với Nga làm hạn chế lượng tiền người Mỹ có thể đầu tư vào các dự án năng lượng của Nga và làm các công ty Mỹ gặp khó khăn hơn khi làm ăn với Nga. Luật này nhằm mục đích trừng phạt Nga vì cáo buộc can thiệp vào cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016 và hành động của Nga ở Ukraine.

Trước động  thái này từ phía Mỹ, Nga ngay lập tức phản ứng. Nga gọi đây là một tuyên bố của một “cuộc chiến thương mại toàn diện” và cho rằng nó “kết thúc hy vọng cải thiện quan hệ với chính quyền Mỹ”. Lệnh trừng phạt này cũng ảnh hưởng tới quan hệ làm ăn giữa các công ty của Nga với các nước Liên minh châu Âu.

Nga đã tuyên bố sẽ trục xuất 755 nhân viên ngoại giao và kỹ thuật của Mỹ về nước trước ngày 1- 9 tới và sẽ tịch thu 2 cơ sở ngoại giao của Mỹ trên đất Nga. Nga cũng sẽ cân nhắc các biện pháp trừng phạt đáp trả Mỹ. Nhiều nước Liên minh châu Âu như Đức, Áo, Pháp cũng phản đối việc gia tăng các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Nga.

 

Thủ tướng Shinzo Abe đã công bố danh sách Nội các Nhật Bản mới

Chiều ngày 3/8, Thủ tướng Shinzo Abe đã công bố danh sách Nội các Nhật Bản mới, gồm 20 người, tăng hơn một người so với cuộc cải tổ lần trước. Ông Taro Kono được chọn làm tân Ngoại trưởng Nhật Bản.

Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Yoshihide Suga trong buổi họp báo chiều 2/8 cho biết, cuộc cải tổ Nội các lần này với mục đích tìm ra những thành viên mới thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và đảm bảo an ninh quốc gia.

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe. (Ảnh: Reuters)

Bước cải tổ nội các của Thủ tướng Shinzo Abe nhằm vực dậy ưu tín cho bản thân ông và đảng Dân chủ tự do LDP. Mức độ ủng hộ ông Shinzo Abe đã sụt giảm tới mức thấp kỷ lục từ trước tới nay, dưới 30%, do những bê bối nội các. Theo đó, ông Shinzo Abe được cho là đã giúp đỡ một người bạn lâu năm của mình trong hoạt động xây dựng trường thú y ở khu kinh tế đặc biệt. Thêm vào đó, Bộ trưởng Quốc phòng Tomomi Inada cũng bị cáo buộc đã che giấu tài liệu báo cáo tình trạng nguy hiểm mà lực lượng gìn giữ hòa bình (GGHB) của nước này đang phải đối mặt tại Phái bộ GGHB của Liên hợp quốc tại Nam Xu-đăng. Bà Tomomi Inada đã đệ đơn từ chức hôm 28-7 vừa qua.

Phát biểu sau khi công bố nội các mới, Thủ tướng Shinzo Abe thể hiện mong muốn “xây dựng một nền tảng chính trị vững chắc để thúc đẩy các quyết định chính sách”.

 

Afghanistan: Đánh bom liên tục

Ngày 31-7, một vụ đánh bom đã xảy ra ngay bên cạnh Đại sứ quán Iraq ở Afghanistan tại thủ đô Kabul. Đối tượng đánh bom liều chết đã ôm bom lao vào trạm cảnh sát gần đó. Theo lực lượng cảnh sát Kabul, một cuộc đấu súng đã xảy ra ngay sau đó và 5 tay súng đã kiểm soát được tòa nhà của Đại sứ quán Iraq. Người dân tại hiện trường ghi nhận có 4 tiếng nổ và nhiều tiếng súng vang lên từ khu vực bị tấn công. Vụ tấn công khiến hai người thiệt mạng, trong đó có một phụ nữ. Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng IS đã lên tiếng nhận trách nhiệm về vụ đánh bom nói trên.

Lực lượng an ninh tại hiện trường vụ tấn công Đại sứ quán Iraq tại Kabul.(Ảnh: Reuters).

Chỉ sau vụ đánh bom tại Đại sứ quán Iraq một ngày, một vụ đánh bom khác đã xảy ra tại một thánh đường Hồi giáo thuộc thành phố Herat, Tây Afghanistan, khi có khoảng 300 tín đồ địa phương đang có mặt tại đây. Vụ tấn công khiến ít nhất 29 người thiệt mạng và 64 người khác bị thương; số người thiệt mạng có thể còn tăng lên do nhiều người bị thương đang trong tình trạng nguy kịch. Hiện chưa có tổ chức khủng bố nào đứng ra nhận trách nhiệm về vụ tấn công này.

Từ đầu năm đến nay, đã có hơn 1.700 dân thường thiệt mạng trong các vụ tấn công khủng bố ở Afghanistan. Tình hình an ninh tại Afghanistan đã trở nên bất ổn trầm trọng kể từ năm 2014, sau khi Mỹ tuyên bố kết thúc sứ mệnh tại quốc gia này.

 

Venezuela: Khủng hoảng chính trị chưa thể hạ nhiệt

Cuộc bầu cử các thành viên của Quốc hội lập hiến diễn ra ngày 30-7 tại Venezuela đã bùng phát thành bạo loạn khiến 15 người thiệt mạng.

Ít nhất 15 người thiệt mạng trong cuộc bầu cử hội đồng lập hiến của Venezuela. (Ảnh: Sputnik).

Theo Hội đồng bầu cử quốc gia, số cử tri đi bầu chỉ đạt 41,5% trong khi các hình ảnh ghi nhận các trạm bỏ phiếu "đìu hiu" trong suốt thời gian bầu cử, khiến phe đối lập nghi ngờ và cho rằng tỷ lệ cử tri đi bầu chỉ khoảng 10-12%. Sau khi cuộc bầu cử diễn ra, bất chấp sự phản đối của phe đối lập, Tổng thống Venezuela Nicolas Maduros đã tuyên bố chiến thắng. Quốc hội lập hiến bao gồm 545 ghế, khi đi vào hoạt động sẽ có nhiệm vụ quan trọng là sửa đổi Hiến pháp 1999 nhằm vượt qua tình trạng khủng hoảng chính trị đã kéo dài nhiều tháng nay ở quốc gia Nam Mỹ này.

Trong khi đó, phe đối lập không công nhận kết quả bầu cử hôm 30-7, và cho rằng đây chỉ là “chiêu trò” của Tổng thống Nicolas Maduros nhằm thâu tóm quyền lực. Phe đối lập tuyên bố tẩy chay cuộc bầu cử bằng cách không đưa các ứng cử viên của mình ra tranh cử và kêu gọi người dân xuống đường biểu tình. Các cuộc biểu tình sau đó đã biến thành đụng độ giữa người biểu tình với cảnh sát. Ít nhất 15 người đã bị sát hại và nhiều người khác bị thương.

 

Mỹ lần đầu cảnh báo “lựa chọn quân sự” với Triều Tiên

Thượng nghị sỹ kỳ cựu đảng Cộng hòa Mỹ Lindsey Graham cho biết, Tổng thống Donald Trump vẫn coi chiến tranh với Triều Tiên là một phương án.

Vài giờ sau vụ phóng tên lửa đạn đạo liên lục địa của Triều Tiên, ngày 29/7, Mỹ tiến hành tập trận chung sử dụng tên lửa đất đối đất với Hàn Quốc, đồng thời cảnh báo cân nhắc các giải pháp quân sự. Những diễn biến mới này một lần nữa cho thấy, căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên vẫn không ngừng leo thang, có thể khiến mọi nỗ lực thúc đẩy đàm phán giữa các bên trở nên bế tắc.

Tổng thống Donald Trump vẫn coi chiến tranh với Triều Tiên là một phương án (Ảnh: AFP).

Quân đội Mỹ cho biết, cuộc tập trận chung diễn ra sáng sớm nay theo giờ Seoul, chỉ ít giờ sau thông báo của Bộ Quốc phòng Mỹ về việc các tướng lĩnh quân đội Mỹ và Hàn Quốc đã thảo luận “những lựa chọn phản ứng quân sự” trước vụ thử tên lửa đạn đạo liên lục địa lần thứ 2 của Triều Tiên.

Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Mỹ, tướng Joe Dunford và người đứng đầu Bộ chỉ huy Thái Bình Dương, đô đốc hải quân Harry Harris đêm 28/7 đã có cuộc thảo luận qua điện thoại với Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Hàn Quốc, tướng Lee Sun Jin.

Tại cuộc điện đàm, phía Mỹ một lần nữa khẳng định cam kết không thể đảo ngược đối với liên minh Mỹ- Hàn và các bên cũng đã đề cập tới “những lựa chọn phản ứng quân sự” với Triều Tiên.

Đây là lần đầu tiên tướng Dunford, sỹ quan quân sự cấp cao nhất trong quân đội, đồng thời là cố vấn quân sự cao nhất cho Tổng thống và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, đề cập các lựa chọn quân sự trong báo cáo, mặc dù chủ đề này đã được nhắc tới nhiều lần trong các cuộc thảo luận công khai./.

Song Anh (tổng hợp) /Cổng Thông tin điện tử Hội Nhà báo Việt Nam