Thế giới tuần qua: Khơi thông niềm hy vọng

Chủ nhật, ngày 5 tháng 8 năm 2018 | 10:22:40

* ASEAN và Trung Quốc đạt được thỏa thuận về “Văn bản duy nhất” đàm phán COC; * Tiếp nối nỗ lực vì hòa bình lâu dài cho Syria; * Mỹ - Taliban lần đầu gặp trực tiếp; * Bầu cử Quốc hội khóa VI tại Campuchia; * Malaysia ra báo cáo cuối cùng về vụ MH 370.

1. ASEAN và Trung Quốc đạt được thỏa thuận về “Văn bản duy nhất” đàm phán COC

Ngày 2/8, trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng ASEAN - Trung Quốc bên lề Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 51 (AMM 51) diễn ra tại Singapore, ASEAN và Trung Quốc đã đạt được thỏa thuận một “Văn bản duy nhất” đàm phán về Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC). Đây được coi là một bước tiến quan trọng hướng tới việc thu hẹp sự khác biệt giữa các bên. Hai bên cũng đã thống nhất các phương thức chính cho các cuộc đàm phán COC trong thời gian tới. 

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh và các bộ trưởng ngoại giao ASEAN chụp ảnh lưu niệm tại lễ khai mạc hội nghị. Ảnh: Reuters

Về AMM 51 và các hội nghị liên quan, sau một ngày nhóm họp, các Bộ trưởng 10 nước thành viên đã ra thông cáo chung nêu rõ ASEAN cần củng cố sức mạnh nội khối thông qua các biện pháp tăng cường thương mại, đầu tư, liên kết kinh tế khu vực. Các Bộ trưởng cũng nhất trí xây dựng cộng đồng ASEAN tự cường và sáng tạo, trên cơ sở triển khai những mục tiêu, sáng kiến đã thoả thuận. Về đàm phán COC, các Bộ trưởng ghi nhận một số tiến triển vừa đạt được, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì môi trường thuận lợi cho tiến trình thương lượng COC.

Liên quan đến tình hình Biển Đông, các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN nhấn mạnh tầm quan trọng của việc không quân sự hoá, kêu gọi các bên kiềm chế, không có các biện pháp làm phức tạp tình hình và leo thang căng thẳng; giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hoà bình trên cơ sở luật pháp quốc tế và Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982; thực hiện đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên tại Biển Đông (DOC).                                    

2. Tiếp nối nỗ lực vì hòa bình lâu dài cho Syria

Ngày 31/7, quan chức các nước bảo trợ lệnh ngừng bắn tại Syria gồm Nga, Iran và Thổ Nhĩ Kỳ, cùng đại diện chính phủ và phe đối lập đã có cuộc gặp thứ hai tại Sochi (Nga), nhằm thảo luận việc thành lập Ủy ban Hiến pháp và thúc đẩy giải pháp cho cuộc xung đột tại quốc gia Trung Đông này. 

Những người ủng hộ Tổng thống Bashar al-Assad. Ảnh: Reuters

Kết quả đạt được tại cuộc gặp lần này được xem là thực chất cho một nền hòa bình lâu dài ở Syria. Các bên đã thảo luận cơ cấu nhân sự và chức năng nhiệm vụ, cũng như cách thức bổ nhiệm các thành viên Ủy ban hiến pháp. Chính phủ và phe đối lập Syria đã thống nhất mỗi bên đề cử 50 người vào danh sách ứng viên tham gia Ủy ban hiến pháp, trong khi đại diện LHQ đề nghị cơ cấu 30% là nữ. Danh sách nhân sự sẽ được hoàn tất vào tháng 9 tới trong vòng tham vấn tiếp theo với đặc phái viên Liên hợp quốc Staffan de Mistura tại Geneva, Thụy Sĩ.

Trong tuyên bố chung, các bên bày tỏ sẵn sàng đấu tranh chống các tư tưởng cực đoan hòng phá hoại chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Syria cũng như gây bất ổn an ninh tại các nước láng giềng; kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ nhân đạo cho quốc gia đang bị chiến tranh tàn phá này.

Liên quan đến tình hình chiến sự ở Syria, ngày 2/8, truyền thông Trung Đông dẫn tuyên bố của quân đội Nga cho biết các lực lượng chính phủ và các nhóm đối lập ôn hòa với sự hỗ trợ của quân đội Nga đã giải phóng các tỉnh Daraa, As-Suwayda và Quneitra từ tay các phần tử khủng bố, phá hủy thành trì cuối cùng của IS ở các khu vực phía Tây tỉnh Quneitra. Trước đó, Hội đồng Dân chủ Syria (SDC) do người Kurd thống lĩnh, cánh chính trị của Các lực lượng Dân chủ Syria (SDF) do Mỹ hậu thuẫn đã nhất trí với Chính phủ Syria cùng nhau thành lập các ủy ban thúc đẩy đàm phán hòa bình. 

3. Mỹ - Taliban lần đầu gặp trực tiếp

Báo chí quốc tế tuần qua đã đồng loạt đưa tin về cuộc gặp giữa các nhà ngoại giao cấp cao Mỹ với các đại diện của lực lượng Taliban tại Doha, Qatar. Tại cuộc găp được đánh giá là “chưa từng có” này, hai bên đã tích cực thảo luận về khả năng của lệnh ngừng bắn, đồng thời nhất trí sẽ tổ chức thêm nhiều cuộc họp nhằm giải quyết xung đột tại Afghanistan. 

Taliban ăn mừng lệnh ngừng bắn ở huyện Ghanikhel, tỉnh Nangarhar của Afghanistan vào tháng 6/2018. Ảnh: Reuters

Đánh giá cuộc gặp diễn ra trong “bầu không khí thân thiện” và có chủ đích, một thành viên Taliban cho biết, hai bên đã thảo luận về việc cho phép Taliban đi lại tự do tại hai tỉnh mà không bị tấn công, một ý tưởng đã bị Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani bác bỏ. Cuộc thảo luận cũng đề cập đến việc Taliban tham gia Chính phủ Afghanistan. Yêu cầu duy nhất của phía Mỹ là cho phép nước này đặt căn cứ quân sự tại Afghanistan. 

Taliban từ lâu nhấn mạnh muốn đàm phán trực tiếp với Mỹ, song Washington liên tiếp bác bỏ, cho rằng các cuộc đàm phán phải do người Afghanistan đứng đầu. Tháng 6 vừa qua, Mỹ đã thể hiện thay đổi trong chính sách tại Afghanistan khi tuyên bố để ngỏ và sẵn sàng “hỗ trợ, tạo điều kiện và tham gia” các cuộc đàm phán trực tiếp với Taliban nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài 17 năm qua ở quốc gia Trung Nam Á này.

4. Bầu cử Quốc hội khóa VI tại Campuchia

Với 4,8 triệu phiếu trong 6,8 triệu cử tri đi bầu, chiếm tỷ lệ 76,78%, Đảng Nhân dân Campuchia (CPP) cầm quyền của Thủ tướng Hun Sen đã giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử Quốc hội khóa VI. Kết quả này không nằm ngoài dự đoán của dư luận trong và ngoài nước, đưa CPP tiếp tục trở thành đảng cầm quyền trong 5 năm tới tại xứ sở Chùa Tháp.

Thủ tướng Samdech Techo Hun Sen (giữa), Chủ tịch đảng CPP cầm quyền bỏ phiếu tại điểm bầu cử ở Phnom Penh ngày 29-7. Ảnh: TTXVN 

Cuộc bầu cử Quốc hội Campuchia khóa VI có 20 đảng chính trị tham gia tranh cử 125 ghế nghị sĩ Quốc hội. Các tổ chức quan sát bầu cử đều nhận định cuộc bầu cử đã diễn ra suôn sẻ, không có trường hợp vi phạm luật bầu cử nghiêm trọng nào và kết luận cuộc bầu cử đã diễn ra một cách dân chủ, tự do và công bằng.

Theo lịch trình, NEC sẽ công bố kết quả sơ bộ vào ngày 11/8 và trong trường hợp không có khiếu kiện nào buộc phải tổ chức bầu cử lại, NEC sẽ công bố kết quả chính thức vào ngày 15/8 tới.  

5. Malaysia ra báo cáo cuối cùng về vụ MH 370

Ngày 30/7, Malaysia đã ra báo cáo cuối cùng về vụ mất tích năm 2014 của máy bay mang số hiệu MH370 của hãng hàng không Malaysia Airlines, tuy nhiên nguyên nhân của vụ việc vẫn chưa được làm rõ. 

Mảnh vỡ của chiếc máy bay mang số hiệu MH370 được tìm thấy ở khu vực đảo La Reunion nhưng phần thân của máy bay hiện vẫn chưa được tìm thấy. Ảnh: Reuters 

Người đứng đầu đội điều tra MH370, ông Kok Soo Chon cho biết đội điều tra chưa thể xác định được nguyên nhân thực sự trong vụ máy bay MH370 mất tích. Nguyên nhân không loại trừ “sự can thiệp bất chính” của một bên thứ ba. Các điều tra viên cũng không phát hiện vấn đề bất thường liên quan đến lý lịch, sức khỏe, tâm lý và quá trình huấn luyện của các phi công./.

Đức Huy (Tổng hợp)/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo VN