Thế giới tuần qua: Khủng hoảng gia tăng

Chủ nhật, ngày 31 tháng 12 năm 2017 | 22:1

*Hàn Quốc - Nhật Bản căng thẳng liên quan vấn đề "phụ nữ mua vui";
*Nga thiết lập hiện diện lâu dài tại các căn cứ ở Syria;
*Guatemala “theo chân” Mỹ chuyển Đại sứ quán tại Israel tới Jerusalem;
*Chính trường Peru rối ren sau quyết định ân xá cựu Tổng thống A.Fujimori.

Hàn Quốc - Nhật Bản căng thẳng liên quan vấn đề "phụ nữ mua vui"

Các tờ báo Hàn Quốc đăng bài về vấn đề "phụ nữ mua vui" phát hành ngày 28-12. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

Vấn đề "phụ nữ mua vui", chỉ những phụ nữ Hàn Quốc bị ép làm nô lệ tình dục cho binh sĩ phát xít Nhật trong Chiến tranh Thế giới thứ 2, tiếp tục khiến quan hệ hai nước nóng lên.

Trong một tuyên bố mới nhất, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in tuyên bố vấn đề "phụ nữ mua vui" gây tranh cãi lâu nay giữa Hàn Quốc và Nhật Bản không thể được giải quyết bằng thỏa thuận song phương năm 2015. Ông coi đây là một văn kiện mang tính chính trị mà không có được sự nhất trí của nạn nhân và người dân, có nhiều khiếm khuyết về mặt thủ tục và nội dung.

Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cũng tuyên bố không tín nhiệm thỏa thuận trên. Nhóm quan chức và chuyên gia Hàn Quốc có nhiệm vụ rà soát thỏa thuận này công bố báo cáo điều tra cho biết, chính phủ của cựu Tổng thống Park Geun-hye đã che giấu một phần thỏa thuận nhằm tránh bị chỉ trích về những nhượng bộ bí mật với Nhật Bản, đồng thời không nỗ lực lắng nghe các nạn nhân trước khi ký kết thỏa thuận. 

Nhật Bản đã có phản ứng mạnh mẽ trước động thái trên của Hàn Quốc. Ngoại trưởng Nhật Bản Taro Kono cho rằng, thỏa thuận trên đạt được sau một tiến trình thương lượng hợp pháp giữa chính phủ hai nước, mọi nỗ lực sửa đổi thỏa thuận này sẽ là hành động không thể chấp nhận được và khiến mối quan hệ Nhật - Hàn khó kiểm soát.

Cuối năm 2015, Hàn Quốc và Nhật Bản đã đạt được thỏa thuận về giải quyết vấn đề "phụ nữ mua vui". Năm ngoái, Nhật Bản chi 1 tỷ Yên (khoảng 9 triệu USD) hỗ trợ các nạn nhân là "phụ nữ mua vui" và gia đình họ. Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe cũng đã bày tỏ "sự hối tiếc và xin lỗi" về những tổn thương mà các nạn nhân phải trải qua. 

Nga thiết lập hiện diện lâu dài tại các căn cứ ở Syria

Tàu tên lửa hành trình hạt nhân của Nga tại cảng Tartus. (Ảnh: Sputnik)

Ngày 26/12/2017, hãng thông tấn RIA dẫn lời Bộ trưởng Quốc phòng Nga Sergei Shoigu cho biết Moskva bắt đầu thiết lập sự hiện diện lâu dài của nước này tại căn cứ hải quân ở cảng Tartus và căn cứ không quân Hmeimim ở Syria. Ông Shoigu cho biết: "Hồi tuần trước Tổng tư lệnh quân đội đã chấp thuận cơ cấu và các căn cứ tại Tartus và Hmeimim. Chúng tôi đã bắt đầu thiết lập sự hiện diện lâu dài tại đây".

Hôm 11/12/2017 vừa qua, Tổng thống Nga Vladimir Putin ra lệnh rút quân đội Nga ra khỏi Syria. Ngày 22/12/2017, Bộ trưởng Quốc phòng Shoigu đã báo cáo Tổng thống Putin mệnh lệnh đã được thực hiện. Tại Syria, hiện chỉ còn 3 tiểu đoàn quân cảnh, Trung tâm hòa giải và các căn cứ tại Hmeimim và Tartus.

Hội đồng Liên bang Nga (Thượng viện) trong phiên họp ngày 26/12/2017 đã thông qua thỏa thuận giữa Nga và Syria về việc mở rộng trạm bảo dưỡng kỹ thuật cho Hải quân Nga tại khu vực cảng Tartus và biến trạm này này thành một căn cứ hải quân đầy đủ.

Thỏa thuận này cho phép có Nga quyền đồn trú 11 tàu chiến, kể cả tàu chạy bằng năng lượng hạt nhân, tại căn cứ này.

Ngoài ra, ông Shoigu cũng khẳng định việc phát triển các cơ sở quân sự tại Bắc cực và biên giới phía Tây nước Nga là ưu tiên đối với quân đội Nga trong tương lai gần.

Guatemala “theo chân” Mỹ chuyển Đại sứ quán tại Israel tới Jerusalem

Trong một bước đi gây tranh cãi, Tổng thống Guatemala Jimmy Morales hôm 24/12/2017 cho biết đã ra chỉ thị cho các cơ quan liên quan tiến hành di chuyển Đại sứ quán của nước này tại Israel sang Jerusalem, chỉ vài ngày sau khi tuyên bố ủng hộ lập trường của Mỹ trong vấn đề quy chế của vùng đất tranh chấp này giữa Israel và Palestine.

Tổng thống Guatemala Jimmy Morales. (Ảnh: AFP).

Trong khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hoan nghênh động thái trên của Guatemala, thì Bộ Ngoại giao Palestine tuyên bố hành động của Guatemala là "bất hợp pháp và đáng xấu hổ"; đi ngược lại mong muốn của giới lãnh đạo nhà thờ ở Jerusalem và nghị quyết của Đại hội đồng Liên hợp quốc (ĐHĐ LHQ).

Cũng về vấn đề Jerusalem, Ngày 24/12/2017, Quốc hội Iran đã phê chuẩn một dự luật công nhận Jerusaelm là thủ đô vĩnh viễn của Palestine. Trước đó, lãnh đạo hơn 50 quốc gia thành viên Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã ra Tuyên bố chung kêu gọi cộng đồng quốc tế công nhận Đông Jerusalem là thủ đô của Palestine.

Hôm 6/12/2017 vừa qua, Tổng thống Trump tuyên bố công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, đảo ngược chính sách được chính quyền Mỹ thực thi trong hàng thập kỷ qua, theo đó quy chế đối với thành phố này phải được quyết định thông qua đàm phán với người Palestine. Động thái này của ông Trump đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ tại các vùng lãnh thổ Palestine và các nước Arab cũng như sự chỉ trích gay gắt của nhiều nước trên thế giới coi đây là một bước đi nguy hiểm đối với tiến trình hòa bình Trung Đông và dập tắt hy vọng của người Palestine về một nhà nước độc lập với Đông Jerusalem là thủ đô.

Chính trường Peru rối ren sau quyết định ân xá cựu Tổng thống A.Fujimori

Khủng hoảng chính trị ở Peru vẫn chưa có dấu hiệu lắng dịu liên quan quyết định ân xá cựu Tổng thống Alberto Fujimori của Tổng thống đương nhiệm Pedro Pablo Kuczynski. Chỉ 3 ngày sau khi lệnh ân xá được đưa ra đã có 3 quan chức trong nội các của Tổng thống Kuczynski đệ đơn từ chức. Bên cạnh đó, hàng nghìn người đã tổ chức tuần hành tại thủ đô Lima để bày tỏ phản đối.

Cựu Tổng thống Peru Alberto Fujimori ra tòa năm 2009. (Ảnh: Reuters)

Trong một diễn biến liên quan, Ủy ban Nhân quyền Liên Mỹ (CIDH) - có trụ sở tại Washington, cũng ra thông cáo bày tỏ "quan ngại sâu sắc" về quyết định của Tổng thống Kuczynski, cho rằng đây là hành động không tôn trọng nguyên tắc ân xá cũng như quy định liên quan tới hành vi phạm tội chống lại loài người. Nhóm Nhóm công tác của Liên hợp quốc về người mất tích cũng ra thông cáo phản đối quyết định của Tổng thống Peru.

Trước đó, Tổng thống Peru Kuczynski ra lệnh ân xá cho cựu Tổng thống Fujimori vì lý do nhân đạo sau khi kết quả kiểm tra y tế cho thấy ông Fujimori đang mắc bệnh nan y ở giai đoạn cuối.

Cựu Tổng thống Fujimori, 79 tuổi, là một nhân vật gây nhiều tranh cãi tại Peru. Mặc dù không được nhiều người dân ủng hộ, song ông Fujimori được xem là người đã giúp chấm dứt cuộc khủng hoảng kinh tế cũng như những cuộc xung đột đẫm máu trong 10 năm tại nhiệm của mình.

Hồng Vân (tổng hợp)/ Cổng Thông tin điện tử Hội Nhà báo Việt Nam