Thế giới tuần qua: Những biến động ngoại giao

Chủ nhật, ngày 1 tháng 4 năm 2018 | 18:42:27

*Leo thang căng thẳng ngoại giao giữa Nga và phương Tây; *Nhà lãnh đạo Triều Tiên thăm Trung Quốc; *Binh sĩ Israel đụng độ người biểu tình Palestine; *Mỹ dự định rút quân khỏi Syria.

Leo thang căng thẳng ngoại giao giữa Nga với phương Tây

Quan hệ Nga - phương Tây rơi vào trạng thái “đối đầu trường kỳ” liên quan vụ cựu điệp viên “hai mang” Sergei bị đầu độc. Bộ Ngoại giao Nga vừa thông báo nước này quyết định trục xuất 90 nhà ngoại giao các nước phương Tây, bao gồm Anh, Mỹ và Australia liên quan đến vụ cựu điệp viên người Nga Sergei Skripal bị đầu độc.

Phóng viên vây quanh Đại sứ Anh tại Nga Laurie Bristow sau khi ông rời trụ sở Bộ Ngoại giao Nga ở Moscow (Nga) ngày 30/3/2018. (Ảnh: Reuters)

Phát biểu trong buổi họp báo tại Moscow, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov xác nhận Moscow sẽ trục xuất 90 nhân viên ngoại giao của các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) và các quốc gia châu Âu khác đúng bằng số lượng nhà ngoại giao Nga bị các nước này trục xuất.

Việc Anh cáo buộc Nga đứng sau vụ đầu độc trên mà không đưa ra bằng chứng nào, song lại được Mỹ, Canada, Australia cùng 23 nước châu Âu, và cả Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đồng loạt hưởng ứng bằng cuộc “trục xuất tập thể” các nhà ngoại giao Nga, đã bị Moscow coi là hành động thù địch có chủ ý nhằm vào nhân dân Nga, là âm mưu nhằm hạ thấp uy tín của nước Nga.

Ngoài ra, Bộ Ngoại giao Nga còn triệu tập hàng loạt đại sứ các nước châu Âu đã có hành động không thân thiện với Nga nhằm thể hiện sự thống nhất với Anh liên quan vụ đầu độc.

Vụ đầu độc trên đã làm dấy lên làn sóng tranh cãi và đẩy căng thẳng ngoại giao Nga-phương Tây leo thang không ngừng. Có thể nói cuộc “Chiến tranh Lạnh” kiểu mới đang nóng lên từng ngày này được xem là bước thụt lùi đáng kể trong nỗ lực tạo dựng lòng tin giữa Nga và phương Tây. Cải thiện mối quan hệ giữa Nga-phương Tây hiện nay là nhiệm vụ đặc biệt khó khăn, nhưng hết sức cần thiết nhằm đưa quan hệ hai bên xa khỏi vòng xoáy đối đầu nguy hiểm.

Nhà lãnh đạo Triều Tiên thăm Trung Quốc

Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã có cuộc hội kiến với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không phải ngẫu nhiên mà nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un chọn Trung Quốc là điểm đến trong chuyến thăm nước ngoài đầu tiên của ông kể từ khi nhậm chức năm 2011.

Báo chí Trung Quốc đưa tin với chuyến thăm này, ông Kim Jong-un muốn khẳng định lại mong muốn gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in, lặp lại lời cam kết về vấn đề phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên trong cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Chuyến thăm không chính thức này đã được ca ngợi đã đóng góp tích cực vào tình hữu nghị giữa Triều Tiên và Trung Quốc.

Các chuyên gia nhận định sau chuyến thăm, có thể Trung Quốc sẽ giảm bớt áp lực với các biện pháp trừng phạt nhắm vào Triều Tiên, tạo cho ông Kim Jong-un vị thế mạnh hơn đáng kể trước khi bước vào các cuộc hội đàm thượng đỉnh với Hàn Quốc và Mỹ.

Đây cũng là một bước đi khôn ngoan của Triều Tiên. Bằng cách hàn gắn quan hệ với Trung Quốc, ông Kim Jong-un có thể cố gắng đảm bảo rằng nếu đàm phán với Mỹ thất bại trong việc phi hạt nhân hóa, Bình Nhưỡng có thể trở lại mối quan hệ truyền thống với Bắc Kinh.

Trung Quốc vẫn là đối tác thương mại lớn nhất của Triều Tiên, chiếm hơn 90% khối lượng thương mại của Bình Nhưỡng, và là nhà cung cấp năng lượng và nhiên liệu chính. Vì vậy, theo giới chuyên gia, ngoài việc tiếp tục chương trình hạt nhân, giờ đây, Bình Nhưỡng còn thể hiện sự nhạy bén ngoại giao, biết tính toán các bước đi ngoại giao khôn ngoan hơn.

Binh sĩ Israel đụng độ người biểu tình Palestine

Có ít nhất 7 người Palestine đã thiệt mạng và 500 người khác bị thương trong các cuộc đụng độ bạo lực diễn ra giữa hàng trăm người Palestines và các binh sỹ Israel gần biên giới dải Gaza và Israel ngày 30/3/2018.

Người biểu tình tham gia buổi cầu nguyện ngày Thứ sáu tại Dải Gaza ngày 30/3. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Theo các nhân chứng, những cuộc đụng độ bùng phát vào sáng cùng ngày khi các binh sỹ Israel đóng tại khu vực biên giới bắn hơi cay nhằm giải tán hàng trăm người Palestine tìm cách tiếp cận hàng rào an ninh. Những người biểu tình đã ném đá vào các binh sỹ này.

Quân đội Israel đã ban bố tình trạng báo động và tăng cường lực lượng gần hàng rào biên giới với dải Gaza.

Tham mưu trưởng quân đội Israel Gadi Eisenkot tuyên bố sẽ không nhân nhượng nếu hàng rào an ninh bị phá trong thời gian diễn ra biểu tình, đồng thời nêu rõ trong trường hợp tính mạng bị đe dọa, lực lượng này được phép nổ súng.

Mỹ dự định rút quân khỏi Syria

Trong một bài diễn văn tại tiểu bang Ohio diễn ra vào ngày 29/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nói: "Chúng ta sẽ rời khỏi Syria rất sớm thôi. Hãy để cho những người khác lo liệu".

Các tay súng người Kurd thuộc lực lượng YPG thảo luận với binh sĩ của quân đội Mỹ ở thị trấn Darbasiya gần biên giới Thổ Nhĩ Kỳ. (Ảnh: trtworld.com)

"Chúng ta đã tống IS trở lại địa ngục. Chúng ta sẽ sớm rời khỏi Syria... Chúng ta đã giải phóng 100% vùng đất này khỏi IS. Sẽ rất sớm thôi, quân đội Mỹ sẽ rút khỏi Syria" - Tổng thống Trump nhấn mạnh.

Tổng thống Trump không nói rõ thời điểm nào quân đội Mỹ sẽ rút khỏi Syria và ai sẽ là người "lo liệu" cho Chính phủ của Tổng thống Assad - người luôn bị chính quyền Washington cáo buộc "không sẵn sàng hoặc không thể chống lại" khủng bố, sau đó là cáo buộc hỗ trợ khủng bố, sản xuất vũ khí hóa học để tấn công dân thường và các lực lượng dân chủ đối lập.

Trong tuyên bố, Tổng thống Trump còn than vãn việc Mỹ đã lãng phí 7.000 tỷ USD trong các cuộc chiến ở Trung Đông.

"Chúng ta đã xây dựng trường học (ở Trung Đông) và rồi họ (lực lượng nổi dậy) phá hủy nó" - ông Trump nói thêm.

Theo đài ABC, có khoảng 2.000 binh lính Mỹ tại Syria đang chiến đấu cùng Lực lượng Dân chủ Syria để thu hồi những khu vực bị IS chiếm đóng, trong đó bao gồm cả TP Raqqa, nơi bị IS xem là thành trì.

Ngoài ra, bộ ngoại giao và Cơ quan về Phát triển Quốc tế cũng triển khai hàng chục quan chức làm việc trên đất liền để ổn định các thành phố và thị trấn sau khi IS bị đánh bại. Họ hợp tác với các đối tác quốc tế trong việc rà phá bom mìn, dọn dẹp các đống đổ nát và khôi phục các dịch vụ như điện, nước, trường học, bệnh viện.

Người đứng đầu nước Mỹ đã nói về thành công của Mỹ ở Syria là "tống IS trở lại địa ngục"./.

Hồng Vân (tổng hợp)/ Cổng Thông tin điện tử Hội Nhà báo Việt Nam